| Transcription du carnet de campagne du colonel POURBAIX, commandant du fort au moment des événements | |
| Vendredi 10 mai 1940 | |
| 01:45 | Le brigadier DERKENNE, planton au central téléphonique, prévient le commandant POURBAIX : un officier est demandé au téléphone. "Ici EM/RFL - alerte Alfred - territoire menacé - mettre les hommes à leurs postes de combat immédiatement", c'est la guerre. |
| Des cyclistes sont envoyés pour prévenir le personnel de rejoindre immédiatement le fort. Ceux qui peuvent être joints par téléphone sont avisés sur-le-champ. | |
| 04:15 | Appel téléphonique de Pontisse : "Le fort d'Eben-Emael fourmille de fantassins allemands" |
| 04:30 | Ordre de 2 RFL : "Feu sur Eben-Emael". Les deux canons de 150 sont pointés dans cette direction mais les boîtes de charge ne s'ouvrent pas, les couvercles sont coincés. |
| 04:55 | Feu sur Eben-Emael. |
| 06:30 | Ordre de 2 RFL : "Feu continu sur Eben-Emael avec les deux coupoles de 150, cadence maximale". |
| 07:40 | Tir sur Hindel à la demande des troupes frontières. Le tir est bon, l'ennemi se retire sur Aubel. |
| 09:45 | Les mitrailleuses contre avions ouvrent le feu sur un bi-moteur Dornier : l'avion s'écrase entre Housse et Rabosée. |
| 10:00 | Les baraquements de temps de paix sont incendiés pour dégager le champ de tir. |
| 13:00 | Les mitrailleuses contre avions ouvrent le feu sur un Messerschmitt 110. Moteurs arrêtés, l'appareil est en grande difficulté. |
| 15:00 | Tir d'interdiction sur Hindel et sur la gare de chemin de fer de Montzen. |
| 17:40 | À la demande du Fort d'Aubin-Neufchâteau, tir avec succès sur le bois de Loc, infesté d'Allemands, à Remersdael. |
| 18:50 | À la demande du Fort d'Aubin-Neufchâteau, tir avec succès sur le carrefour des "Trois Cheminées". |
| 19:15 | Tirs des 2 coupoles de 150 sur la gare de chemin de fer de Montzen. |
| 21:00 | C'est la relève par groupes. L'équipe A descend au cantonnement de Wandre. L'équipe B arrive au fort, c'est elle qui subira le siège car la relève ne sera plus possible. Les servants des coupoles de 150 ont été intoxiqués suite à une ventilation insuffisante. Le mouvement électrique de la coupole gauche de 150 ne fonctionne plus. |
| Abschrift des Kriegstagebuchs von Oberst POURBAIX, Kommandant des Forts zum Zeitpunkt der Ereignisse | |
| Freitag, 10. Mai 1940 | |
| 01:45 | Der Brigadier DERKENNE, Melder an der Telefonzentrale, benachrichtigt den Kommandanten POURBAIX: Ein Offizier wird am Telefon verlangt. "Hier EM/RFL – Alarm Alfred – Gebiet bedroht – sofort die Männer an ihre Kampfposten beordern", das ist Krieg. |
| Radfahrer werden ausgesandt, um das Personal zu benachrichtigen, unverzüglich zum Fort zu kommen. Diejenigen, die telefonisch erreichbar sind, werden sofort verständigt. | |
| 04:15 | Anruf von Pontisse: "Das Fort Eben-Emael wimmelt von deutschen Infanteristen" |
| 04:30 | Befehl von 2 RFL: "Feuer auf Eben-Emael". Die beiden 15-cm-Kanonen werden in diese Richtung gerichtet, aber die Ladungskisten öffnen sich nicht, die Deckel klemmten. |
| 04:55 | Feuer auf Eben-Emael. |
| 06:30 | Befehl von 2 RFL: "Dauerfeuer auf Eben-Emael mit den beiden 15-cm-Kuppeln, maximale Feuergeschwindigkeit". |
| 07:40 | Feuer auf Hinder (Hindel) auf Anfrage der Grenztruppen. Das Feuer ist gut, der Feind zieht sich nach Aubel zurück. |
| 09:45 | Die Flugabwehr-Maschinengewehre eröffnen das Feuer auf einen zweimotorigen Dornier: Das Flugzeug stürzt zwischen Housse und Rabosée ab. |
| 10:00 | Die Friedensbaracken werden in Brand gesetzt, um das Schussfeld freizumachen. |
| 13:00 | Die Flugabwehr-Maschinengewehre eröffnen das Feuer auf eine Messerschmitt 110. Mit abgestellten Motoren ist das Flugzeug in großen Schwierigkeiten. |
| 15:00 | Sperrfeuer auf Hinder (Hindel) und auf den Bahnhof von Montzen. |
| 17:40 | Auf Anfrage des Forts Aubin-Neufchâteau erfolgreiches Feuer auf den Loc-Wald, der von Deutschen verseucht ist, in Remersdael. |
| 18:50 | Auf Anfrage des Forts Aubin-Neufchâteau erfolgreiches Feuer auf die Kreuzung "Trois Cheminées". |
| 19:15 | Feuer der beiden 15-cm-Kuppeln auf den Bahnhof von Montzen. |
| 21:00 | Es erfolgt die Ablösung in Gruppen. Team A geht in die Unterkunft nach Wandre. Team B trifft im Fort ein; es wird die Belagerung erdulden, da eine Ablösung nicht mehr möglich sein wird. Die Bedienungen der 15-cm-Kuppeln wurden aufgrund unzureichender Belüftung vergiftet. Der elektrische Antrieb der linken 15-cm-Kuppel funktioniert nicht mehr. |
| Transcriptie van het campagne dagboek van kolonel POURBAIX, commandant van het fort ten tijde van de gebeurtenissen | |
| Vrijdag 10 mei 1940 | |
| 01:45 | De brigadier DERKENNE, ordonnans aan de telefooncentrale, verwittigt commandant POURBAIX: een officier wordt aan de telefoon gevraagd. "Hier EM/RFL – alarm Alfred – grondgebied bedreigd – de mannen onmiddellijk naar hun gevechtsposten sturen", het is oorlog. |
| Fietsers worden uitgestuurd om het personeel te waarschuwen onmiddellijk naar het fort te komen. Degenen die telefonisch bereikbaar zijn, worden onmiddellijk verwittigd. | |
| 04:15 | Telefonisch bericht van Pontisse: "Het fort van Eben-Emael wemelt van Duitse infanteristen" |
| 04:30 | Bevel van 2 RFL: "Vuur op Eben-Emael". De twee 15 cm kanonnen worden in die richting gericht maar de ladingskisten gaan niet open, de deksels zitten vast. |
| 04:55 | Vuur op Eben-Emael. |
| 06:30 | Bevel van 2 RFL: "Aanhoudend vuur op Eben-Emael met de twee 15 cm koepels, maximaal schiettempo". |
| 07:40 | Vuur op Hindel op aanvraag van de grenstroepen. Het vuur is goed, de vijand trekt zich terug op Aubel. |
| 09:45 | De luchtdoelmitrailleurs openen het vuur op een tweemotorige Dornier: het vliegtuig stort neer tussen Housse en Rabosée. |
| 10:00 | De vredesbarakken worden in brand gestoken om het schootsveld vrij te maken. |
| 13:00 | De luchtdoelmitrailleurs openen het vuur op een Messerschmitt 110. Met gestopte motoren verkeert het toestel in grote moeilijkheden. |
| 15:00 | Vuurstaking (spervuur) op Hindel en op het treinstation van Montzen. |
| 17:40 | Op aanvraag van het Fort Aubin-Neufchâteau succesvol vuur op het Loc-bos, dat door Duitsers is geïnfesteerd, te Remersdael. |
| 18:50 | Op aanvraag van het Fort Aubin-Neufchâteau succesvol vuur op de kruising "Trois Cheminées". |
| 19:15 | Vuur van de 2 15 cm koepels op het treinstation van Montzen. |
| 21:00 | Het is de aflossing per groepen. Team A gaat naar de kantonnementen in Wandre. Team B arriveert in het fort, het is dit team dat het beleg zal ondergaan omdat aflossing niet meer mogelijk zal zijn. De bedieningen van de 15 cm koepels zijn vergiftigd door onvoldoende ventilatie. De elektrische beweging van de linker 15 cm koepel werkt niet meer. |
| Transcript of the campaign notebook of Colonel POURBAIX, commander of the fort at the time of the events | |
| Friday, 10 May 1940 | |
| 01:45 | Brigadier DERKENNE, orderly at the telephone exchange, warns Commandant POURBAIX: an officer is requested on the phone. "Here EM/RFL – alert Alfred – territory threatened – send the men to their combat posts immediately", it's war. |
| Cyclists are sent to notify the personnel to join the fort immediately. Those who can be reached by telephone are notified at once. | |
| 04:15 | Telephone call from Pontisse: "Fort Eben-Emael is swarming with German infantrymen" |
| 04:30 | Order from 2 RFL: "Fire on Eben-Emael". The two 150 mm guns are aimed in that direction but the charge boxes do not open, the lids are jammed. |
| 04:55 | Fire on Eben-Emael. |
| 06:30 | Order from 2 RFL: "Continuous fire on Eben-Emael with the two 150 mm cupolas, maximum rate of fire". |
| 07:40 | Fire on Hindel at the request of the border troops. The fire is accurate, the enemy retreats to Aubel. |
| 09:45 | The anti-aircraft machine guns open fire on a twin-engine Dornier: the aircraft crashes between Housse and Rabosée. |
| 10:00 | The peacetime barracks are set on fire to clear the field of fire. |
| 13:00 | The anti-aircraft machine guns open fire on a Messerschmitt 110. Engines stopped, the aircraft is in great difficulty. |
| 15:00 | Interdiction fire on Hindel and on Montzen railway station. |
| 17:40 | At the request of Fort Aubin-Neufchâteau, successful fire on the Loc wood, infested with Germans, at Remersdael. |
| 18:50 | At the request of Fort Aubin-Neufchâteau, successful fire on the "Trois Cheminées" crossroads. |
| 19:15 | Fire from the 2 150 mm cupolas on Montzen railway station. |
| 21:00 | It is the relief by groups. Team A goes down to the cantonment in Wandre. Team B arrives at the fort; it is this team that will endure the siege because relief will no longer be possible. The crews of the 150 mm cupolas were poisoned due to insufficient ventilation. The electric drive of the left 150 mm cupola no longer works. |
| Přepis válečného deníku plukovníka POURBAIXE, velitele pevnosti v době událostí | |
| Pátek 10. května 1940 | |
| 01:45 | Brigadýr DERKENNE, ordonance u telefonní ústředny, varuje velitele POURBAIXE: žádá se důstojník k telefonu. "Zde EM/RFL – poplach Alfred – území ohroženo – okamžitě poslat muže na jejich bojová stanoviště", je válka. |
| Jsou vysláni cyklisté, aby vyrozuměli personál, aby se neprodleně dostavil do pevnosti. Ti, kterých lze dosáhnout telefonicky, jsou okamžitě vyrozuměni. | |
| 04:15 | Telefonické volání z Pontisse: "Pevnost Eben-Emael se hemží německými pěšáky" |
| 04:30 | Rozkaz od 2 RFL: "Palba na Eben-Emael". Obě 150mm děla jsou namířena tímto směrem, ale nabíjecí schránky se neotevírají, víka zasekla. |
| 04:55 | Palba na Eben-Emael. |
| 06:30 | Rozkaz od 2 RFL: "Nepřetržitá palba na Eben-Emael ze dvou 150mm kopulí, maximální kadence". |
| 07:40 | Palba na Hindel na žádost pohraničních jednotek. Palba je přesná, nepřítel se stahuje na Aubel. |
| 09:45 | Protiletadlové kulomety otvírají palbu na dvoumotorový Dornier: letoun se zřítil mezi Housse a Rabosée. |
| 10:00 | Mírové baráky jsou zapáleny, aby byl vyklizen palebný prostor. |
| 13:00 | Protiletadlové kulomety otvírají palbu na Messerschmitt 110. Se zastavenými motory je letoun ve velkých potížích. |
| 15:00 | Přehradná palba na Hindel a na nádraží v Montzen. |
| 17:40 | Na žádost pevnosti Aubin-Neufchâteau úspěšná palba na les Loc, zamořený Němci, u Remersdaelu. |
| 18:50 | Na žádost pevnosti Aubin-Neufchâteau úspěšná palba na křižovatku "Trois Cheminées". |
| 19:15 | Palba ze 2 150mm kopulí na nádraží v Montzen. |
| 21:00 | Probíhá výměna po skupinách. Tým A sestupuje do ubytovny ve Wandru. Tým B přijíždí do pevnosti; je to tento tým, který podstoupí obléhání, protože výměna už nebude možná. Obsluha 150mm kopulí byla otrávena v důsledku nedostatečného větrání. Elektrický pohon levé 150mm kopule již nefunguje. |
| Samedi 11 mai 1940 | |
| 00:30 | Le Commandant est averti de sa nouvelle mission. L'infanterie d'intervalle se replie derrière la Meuse, la garnison de réserve est évacuée vers Liers, Barchon sera un fort d'arrêt. |
| 00:37 | Ordre de 2 RFL : Fouron-le-Comte plein d'Allemands, feu de toutes les grosses pièces. Le village est ravagé. |
| 05:25 | Ordre de 2 RFL : Nouveau tir sur Fouron-le-Comte. |
| 06:04 | Observatoire 338 à Julémont : le village est plein d'Allemands. Le commandant ordonne aux observateurs de rejoindre l'armée de campagne et fait ouvrir le feu sur Julémont. |
| 07:00 | Le sergent Van Michel emmène une patrouille. Coupole droite de 150 : panne de lumière et câble du monte-charges cassé. |
| 08:00 | 60 coups de 150 sur Eben-Emael. |
| 09:07 | Une colombe rentre au fort avec un message : colonne de cyclistes sur la route entre Saint-André et Mortroux. Feu pendant 15 minutes sur le carrefour des collisions à Mortroux. |
| 10:10 | Canon de 75 coupole saillant 2 explose suite à une surchauffe. 4 blessés. Monte-charges coupole droite de 150 cassé. Il ne pourra pas être réparé et les obus seront montés à la main. L'observatoire 337 de Neuve-Maison ne répond plus. |
| 12:10 | Feu sur le carrefour des "Trois Cheminées". |
| 12:40 | Récupérateur coupole 75 saillant 2 droite brisé. Les spécialistes réparent. |
| 13:00 | Batterie de mitrailleuses contre avions rentre au fort. Elle sera installée pour une partie dans le fossé de gorge et pour l'autre partie sur le massif. Mission : harceler les avions à basse altitude. Un avion touché. Il doit se poser entre Housse et Trembleur. Deux mitrailleurs blessés. Observateur tué à Trembleur. |
| 14:30 | Tir fusant sur Aubin-Neufchâteau. |
| 16:50 | Tir sur Roclenge. |
| 17:10 | Tir et destruction de la ferme Clossard. |
| 18:04 | Le Génie belge fait sauter la belle fleur du charbonnage de Cheratte. Un observatoire en moins pour le fort de Barchon. |
| 19:00 | Les observateurs de la belle fleur rentrent au fort. |
| 19:20 | Tir des 3 coupoles de 75 sur Trembleur. |
| 19:27 | Le poste d'observayion Leval signale que les Allemands sont dans le bois de Trembleur. |
| 19:30 | Par colombogramme : 200 à 300 Allemands près du tunnel du vicinal à Dalhem. Tir des 2 coupoles de 105 sur cet endroit. |
| 20:10 | Tir sur le charbonnage de Trembleur avec démolition du lavoir. |
| 20:30 | Tir sur le hameau de la Supexhe. |
| 22:35 | De faction à l'abri AC1, le brigadier Miessen est fortement brûlé au visage par une fusée. Le docteur Wiener est désigné pour se rendre à l'abri. |
| Les citations à l'ordre du jour sont les suivantes : | |
| ● MDL Van Michel ● Soldat Melen ● Soldat Grandry ● Soldat Vervier ● MDL Defauwes | |
| Samstag, 11. Mai 1940 | |
| 00:30 | Der Kommandant wird über seine neue Mission informiert. Die Zwischeninfanterie zieht sich hinter die Maas zurück, die Reservegarnison wird nach Liers evakuiert, Barchon wird ein Auffangfort sein. |
| 00:37 | Befehl von 2 RFL: Fouron-le-Comte voller Deutschen, Feuer mit allen schweren Geschützen. Das Dorf wird verwüstet. |
| 05:25 | Befehl von 2 RFL: Neuer Beschuss auf Fouron-le-Comte. |
| 06:04 | Beobachtungsposten 338 in Julémont: Das Dorf ist voller Deutschen. Der Kommandant befiehlt den Beobachtern, sich der Feldarmee anzuschließen, und lässt das Feuer auf Julémont eröffnen. |
| 07:00 | Feldwebel Van Michel führt eine Patrouille an. Rechte 15-cm-Kuppel: Lichtausfall und Seil des Aufzugs gebrochen. |
| 08:00 | 60 Schuss 15 cm auf Eben-Emael. |
| 09:07 | Eine Taube kehrt zum Fort zurück mit einer Nachricht: Kolonne von Radfahrern auf der Straße zwischen Saint-André und Mortroux. 15 Minuten Feuer auf den Kreuzungsbereich in Mortroux. |
| 10:10 | 7,5-cm-Kanone der Kuppel am Wall 2 explodiert infolge Überhitzung. 4 Verwundete. Aufzug der rechten 15-cm-Kuppel gebrochen. Er kann nicht repariert werden, und die Granaten werden von Hand hochgebracht. Der Beobachtungsposten 337 in Neuve-Maison antwortet nicht mehr. |
| 12:10 | Feuer auf die Kreuzung "Trois Cheminées". |
| 12:40 | Rückholvorrichtung der rechten 7,5-cm-Kuppel am Wall 2 gebrochen. Die Spezialisten reparieren. |
| 13:00 | Flugabwehr-Maschinengewehrbatterie kehrt ins Fort zurück. Sie wird zum Teil im Kehlgraben und zum Teil auf dem Massiv aufgestellt. Auftrag: Flugzeuge in niedriger Höhe zu belästigen. Ein Flugzeug getroffen. Es muss zwischen Housse und Trembleur landen. Zwei MG-Schützen verwundet. Beobachter in Trembleur getötet. |
| 14:30 | Leuchtspurgeschoss-Feuer auf Aubin-Neufchâteau. |
| 16:50 | Feuer auf Roclenge. |
| 17:10 | Feuer und Zerstörung des Bauernhofs Clossard. |
| 18:04 | Die belgische Pioniertruppe sprengt den schönen Förderturm des Kohlebergwerks von Cheratte. Ein Beobachtungsposten weniger für das Fort Barchon. |
| 19:00 | Die Beobachter vom Förderturm kehren ins Fort zurück. |
| 19:20 | Feuer der 3 7,5-cm-Kuppeln auf Trembleur. |
| 19:27 | Der BP Leval meldet, dass Deutsche im Wald von Trembleur sind. |
| 19:30 | Per Brieftaubennachricht: 200 bis 300 Deutsche in der Nähe des Tunnels der Vicinalbahn in Dalhem. Feuer der beiden 10,5-cm-Kuppeln auf diesen Ort. |
| 20:10 | Feuer auf das Kohlebergwerk von Trembleur mit Zerstörung der Wäscherei. |
| 20:30 | Feuer auf den Weiler La Supexhe. |
| 22:35 | Während des Wachdienstes im Schutzraum AC1 wird der Brigadier Miessen durch eine Leuchtrakete schwer im Gesicht verbrannt. Dr. Wiener wird beauftragt, sich zum Schutzraum zu begeben. |
| Die Tagesbefehle lauten wie folgt : | |
| ● MDL Van Michel ● Soldat Melen ● Soldat Grandry ● Soldat Vervier ● MDL Defauwes | |
| Zaterdag 11 mei 1940 | |
| 00:30 | De Commandant wordt op de hoogte gebracht van zijn nieuwe missie. De intervalinfanterie trekt zich terug achter de Maas, het reservegarnizoen wordt geëvacueerd naar Liers, Barchon zal een verdedigingsfort zijn. |
| 00:37 | Bevel van 2 RFL: Fouron-le-Comte vol Duitsers, vuur van alle zware stukken. Het dorp wordt verwoest. |
| 05:25 | Bevel van 2 RFL: Nieuw vuur op Fouron-le-Comte. |
| 06:04 | Observatiepost 338 te Julémont: het dorp zit vol Duitsers. De commandant beveelt de waarnemers zich bij het veldleger aan te sluiten en laat het vuur openen op Julémont. |
| 07:00 | Sergeant Van Michel leidt een patrouille. Rechter 15 cm koepel: lichtstoring en kabel van de ladinglift gebroken. |
| 08:00 | 60 schoten 15 cm op Eben-Emael. |
| 09:07 | Een duif keert terug naar het fort met een bericht: colonne fietsers op de weg tussen Saint-André en Mortroux. 15 minuten vuur op het kruispunt bij Mortroux. |
| 10:10 | 7,5 cm kanon koepel saillant 2 explodeert door oververhitting. 4 gewonden. Ladinglift rechter 15 cm koepel gebroken. Hij kan niet worden gerepareerd en de granaten zullen met de hand worden opgebracht. Observatiepost 337 te Neuve-Maison antwoordt niet meer. |
| 12:10 | Vuur op het kruispunt "Trois Cheminées". |
| 12:40 | Terugnameinrichting rechter 7,5 cm koepel saillant 2 gebroken. De specialisten repareren. |
| 13:00 | Luchtdoelmitrailleurbatterij keert terug naar het fort. Ze zal voor een deel in de keelgracht en voor het andere deel op het massief worden opgesteld. Missie: vliegtuigen op lage hoogte treiteren. Een vliegtuig geraakt. Het moet tussen Housse en Trembleur landen. Twee mitrailleurs gewond. Waarnemer gedood in Trembleur. |
| 14:30 | Nabrandergranaatvuur op Aubin-Neufchâteau. |
| 16:50 | Vuur op Roclenge. |
| 17:10 | Vuur en vernieling van de boerderij Clossard. |
| 18:04 | De Belgische Genie laat de belle fleur van de steenkoolmijn van Cheratte springen. Een observatiepost minder voor het fort van Barchon. |
| 19:00 | De waarnemers van de belle fleur keren terug naar het fort. |
| 19:20 | Vuur van de 3 7,5 cm koepels op Trembleur. |
| 19:27 | De OP Leval meldt dat Duitsers in het bos van Trembleur zijn. |
| 19:30 | Per duivenbericht: 200 tot 300 Duitsers nabij de tunnel van de vicinal in Dalhem. Vuur van de 2 10,5 cm koepels op deze plaats. |
| 20:10 | Vuur op de steenkoolmijn van Trembleur met vernieling van de wasplaats. |
| 20:30 | Vuur op de gehucht La Supexhe. |
| 22:35 | Op wacht in de schuilplaats AC1, wordt de brigadier Miessen zwaar in het gezicht verbrand door een lichtkogel. Dokter Wiener wordt aangeduid om zich naar de schuilplaats te begeven. |
| De vermeldingen in de dagorder zijn als volgt : | |
| ● MDL Van Michel ● Soldaat Melen ● Soldaat Grandry ● Soldaat Vervier ● MDL Defauwes | |
| Saturday, 11 May 1940 | |
| 00:30 | The Commandant is informed of his new mission. The interval infantry retreats behind the Meuse, the reserve garrison is evacuated to Liers, Barchon will be a blocking fort. |
| 00:37 | Order from 2 RFL: Fouron-le-Comte full of Germans, fire from all heavy pieces. The village is devastated. |
| 05:25 | Order from 2 RFL: New fire on Fouron-le-Comte. |
| 06:04 | Observation post 338 at Julémont: the village is full of Germans. The commandant orders the observers to join the field army and has fire opened on Julémont. |
| 07:00 | Sergeant Van Michel leads a patrol. Right 150 mm cupola: light failure and hoist cable broken. |
| 08:00 | 60 rounds of 150 mm on Eben-Emael. |
| 09:07 | A pigeon returns to the fort with a message: column of cyclists on the road between Saint-André and Mortroux. Fire for 15 minutes on the crossroads at Mortroux. |
| 10:10 | 75 mm gun cupola salient 2 explodes due to overheating. 4 wounded. Hoist of right 150 mm cupola broken. It cannot be repaired and the shells will be brought up by hand. Observation post 337 at Neuve-Maison no longer responds. |
| 12:10 | Fire on the "Trois Cheminées" crossroads. |
| 12:40 | Recovery device of right 75 mm cupola salient 2 broken. The specialists repair. |
| 13:00 | Anti-aircraft machine gun battery returns to the fort. It will be installed partly in the gorge ditch and partly on the massif. Mission: harass low-flying aircraft. One aircraft hit. It must land between Housse and Trembleur. Two machine gunners wounded. Observer killed at Trembleur. |
| 14:30 | Tracer fire on Aubin-Neufchâteau. |
| 16:50 | Fire on Roclenge. |
| 17:10 | Fire and destruction of the Clossard farm. |
| 18:04 | The Belgian Engineers blow up the belle fleur (headframe) of the Cheratte coal mine. One less observation post for Fort Barchon. |
| 19:00 | The observers from the headframe return to the fort. |
| 19:20 | Fire from the 3 75 mm cupolas on Trembleur. |
| 19:27 | PO Leval reports that Germans are in the wood of Trembleur. |
| 19:30 | By pigeon message: 200 to 300 Germans near the vicinal (narrow-gauge railway) tunnel at Dalhem. Fire from the 2 105 mm cupolas on that spot. |
| 20:10 | Fire on the Trembleur coal mine with demolition of the washing plant. |
| 20:30 | Fire on the hamlet of La Supexhe. |
| 22:35 | On guard duty at shelter AC1, Brigadier Miessen is severely burned in the face by a flare. Dr. Wiener is designated to go to the shelter. |
| The mentions in dispatches are as follows : | |
| ● MDL Van Michel ● Private Melen ● Private Grandry ● Private Vervier ● MDL Defauwes | |
| Sobota 11. května 1940 | |
| 00:30 | Velitel je informován o svém novém úkolu. Intervalová pěchota se stahuje za řeku Maasu, záložní posádka je evakuována do Liers, Barchon bude opěrným bodem. |
| 00:37 | Rozkaz od 2 RFL: Fouron-le-Comte plné Němců, palba všemi těžkými děly. Vesnice je zpustošena. |
| 05:25 | Rozkaz od 2 RFL: Nová palba na Fouron-le-Comte. |
| 06:04 | Pozorovatelna 338 v Julémontu: vesnice je plná Němců. Velitel nařizuje pozorovatelům, aby se připojili k polní armádě, a nechává zahájit palbu na Julémont. |
| 07:00 | Četař Van Michel vede patrolu. Pravá 150mm kopule: výpadek osvětlení a lano výtahu přerušeno. |
| 08:00 | 60 ran 150 mm na Eben-Emael. |
| 09:07 | Holub se vrací do pevnosti se zprávou: kolona cyklistů na silnici mezi Saint-André a Mortroux. 15 minut palby na křižovatku v Mortroux. |
| 10:10 | 75mm dělo kopule na salientu 2 exploduje v důsledku přehřátí. 4 zranění. Výtah pravé 150mm kopule přerušen. Nelze opravit a granáty budou vynášeny ručně. Pozorovatelna 337 v Neuve-Maison již neodpovídá. |
| 12:10 | Palba na křižovatku "Trois Cheminées". |
| 12:40 | Výhozové zařízení pravé 75mm kopule na salientu 2 přerušeno. Specialisté opravují. |
| 13:00 | Protiletadlová kulometná baterie se vrací do pevnosti. Bude umístěna částečně v krčním příkopu a částečně na masivu. Úkol: obtěžovat letadla v nízké výšce. Jedno letadlo zasaženo. Musí přistát mezi Housse a Trembleur. Dva kulometčíci zraněni. Pozorovatel zabit v Trembleur. |
| 14:30 | Dělená (tracer) palba na Aubin-Neufchâteau. |
| 16:50 | Palba na Roclenge. |
| 17:10 | Palba a zničení farmy Clossard. |
| 18:04 | Belgické ženisté odstřelují těžní věž (belle fleur) uhelného dolu v Cheratte. O jednu pozorovatelnu méně pro fort Barchon. |
| 19:00 | Pozorovatelé z těžní věže se vracejí do pevnosti. |
| 19:20 | Palba ze 3 75mm kopulí na Trembleur. |
| 19:27 | PO Leval hlásí, že Němci jsou v lese u Trembleur. |
| 19:30 | Holubí zprávou: 200 až 300 Němců poblíž tunelu vicinálky (místní dráhy) v Dalhemu. Palba ze 2 105mm kopulí na toto místo. |
| 20:10 | Palba na uhelný důl v Trembleur s destrukcí prádelny. |
| 20:30 | Palba na osadu La Supexhe. |
| 22:35 | Při službě v úkrytu AC1 je brigadýr Miessen vážně popálen v obličeji světlicí. Lékař Wiener je určen, aby se dostavil do úkrytu. |
| Uvedení v denním rozkaze jsou následující : | |
| ● MDL Van Michel ● Vojín Melen ● Vojín Grandry ● Vojín Vervier ● MDL Defauwes | |
| Dimanche 12 mai 1940 | |
| 00:15 | Un groupe d'une cinquantaine d'Allemands se trouve près du champ de rails du glacis. Tir par boîtes à balles de la coupole 75 saillant 2 droite. |
| 01:10 | Cinquante Allemands se trouvent sur la route longeant le fort. Tir par boîtes à balles. Nouvel incident à la coupole 75 du saillant 2 droite, l'obusier ne rentre plus en batterie. Les dépanneurs sont au travail. |
| 02:45 | La présence ennemie est signalée aux environs immédiats du fort et un mouvement de troupes est observé dans le fond du Bacsay. Les Belges sont prêts à ouvrir le feu. |
| 03:30 | On entend continuellement le bruit de fils de fer que l'on sectionne. Ceci amène le tir des coupoles de 75 et de la coupole des MI ainsi qu'un tir fusant du fort de Pontisse. Un soldat blessé est signalé : le soldat Gaillard (cuisinier). Il a été blessé à la cuisine par un éclat d'obus. |
| 04:15 | Il y a un vaste mouvement de l'ennemi autour du fort. Les trois coupoles de 75 ainsi que les coupoles de MI sont prêtes à entrer en action. Les 2 coupoles de 105 sont pointées vers Housse et l'aide du fort d'Evegnée est demandée pour un tir sur le Bacsay. Le fort de Pontisse doit faucher entre le fort et Housse. |
| 04:20 | Feu de toutes les coupoles. |
| 04:30 | Le poste d'observation BM3 ne répond plus. |
| 05:35 | L'ennemi se replie, l'attaque a échoué. Cessez le feu aux artilleurs. |
| 07:20 | Six volontaires se présentent pour former la nouvelle équipe des observateurs de BM3 : maréchal des logis Michaux, brigadier Bonsang, soldat Thone, Loly, Francotte et Levaux. |
| 07:35 | Envoi de patrouilles. |
| 09:00 | Tir sur Riemst. |
| 09:30 | Retour des patrouilles. Quelques faibles détachements ennemis sont dans la campagne. Les Allemands sont dans le clocher de l'église de Barchon et dans la ferme Rousseau. Une batterie de petit calibre est installée entre Barchon et Heuseux. |
| 11:45 | Tir sur Roclenge et Wonck. |
| 12:00 | Incident de lunette sur la coupole 105 droite. Les spécialistes sont sur place. |
| 12:20 | Une forte troupe descend le thier de Troisfontaines. La coupole de 75 saillant III ouvre le feu. Des hommes tombent. |
| 13:40 | Appel du Fort d'Aubin-Neufchâteau demandant un tir sur charroi blindé au carrefour des Trois Cheminées. |
| 14:47 | Le colonel Modard ordonne de réduire de moitié la consommation des munitions, leur ravitaillement étant impossible. |
| 15:04 | Tir sur colonne blindée à la sortie de Warsage. |
| 16:15 | Tir sur Zichen-Zussen-Bolder durant 30 minutes avec 2 coupoles de 105. Tir sur le carrefour de Riemst pendant 30 minutes avec 2 coupoles de 150. |
| 16:50 | Tirs de la coupole de 75 saillant I sur le fort de Pontisse. |
| 17:45 | Tirs de 100 obus sur une batterie allemande qui tire sur Aubin-Neufchâteau. |
| 18:00 | Tirs sur le carrefour de Roclenge avec une coupole de 150. |
| 18:10 | Départ d'une patrouille sous les ordres du premier chef Danthine. |
| 19:30 | Retour de la patrouille, elle a pu localiser la batterie de gros calibre qui tire sur Pontisse. Elle est installée à Lorette et le renseignement est transmis au fort de Pontisse. |
| 20:00 | AC1 signale un rassemblement de troupes allemandes à la ferme Monami près de Chertal. 60 coups des 3 coupoles de 75. AC1 signale que le but est atteint. |
| 20:15 | AC1 signale un nouveau rassemblement de 300 hommes au même endroit. Nouveau tir, nouveau coup au but. |
| 20:35 | Tirs sur Vivegnis. |
| 21:00 | Tirs sur le carrefour des Quatre-Bras. Plusieurs Allemands y sont tués. |
| 21:35 | Le maréchal des logis Michaux de l'abri AC1 est blessé par balle à la cuisse. Le docteur Dessart est envoyé sur place. Le brigadier Bonsang, atteint par un éclat d'obus à la tête, est décédé à proximité de l'abri BM3. Le premier chef Danthine est cité à l'ordre du jour. |
| Sonntag, 12. Mai 1940 | |
| 00:15 | Eine Gruppe von etwa fünfzig Deutschen befindet sich in der Nähe des Gleisfelds des Glacis. Kartätschenschuss von der rechten 7,5-cm-Kuppel am Wall 2. |
| 01:10 | Fünfzig Deutsche befinden sich auf der am Fort entlangführenden Straße. Kartätschenschuss. Neuer Zwischenfall an der rechten 7,5-cm-Kuppel am Wall 2, die Haubitze kann nicht mehr in Batterie gebracht werden. Die Reparaturtrupps sind am Werk. |
| 02:45 | Feindpräsenz wird in unmittelbarer Nähe des Forts gemeldet, und eine Truppenbewegung wird im Grund des Bacsay beobachtet. Die Belgier sind bereit, das Feuer zu eröffnen. |
| 03:30 | Man hört ständig das Geräusch von durchtrennten Drahtsperren. Dies führt zum Feuer der 7,5-cm-Kuppeln und der MG-Kuppel sowie zu Leuchtspurgeschossfeuer vom Fort Pontisse. Ein verwundeter Soldat wird gemeldet: Soldat Gaillard (Koch). Er wurde in der Küche durch einen Granatsplitter verwundet. |
| 04:15 | Es gibt eine ausgedehnte Bewegung des Feindes um das Fort herum. Die drei 7,5-cm-Kuppeln sowie die MG-Kuppeln sind bereit, in Aktion zu treten. Die beiden 10,5-cm-Kuppeln sind auf Housse gerichtet, und die Hilfe des Forts Evegnée wird für einen Schuss auf den Bacsay angefordert. Das Fort Pontisse soll zwischen dem Fort und Housse niedermähen. |
| 04:20 | Feuer aller Kuppeln. |
| 04:30 | Der Beobachtungsposten BM3 antwortet nicht mehr. |
| 05:35 | Der Feind zieht sich zurück, der Angriff ist gescheitert. Feuer einstellen für die Artilleristen. |
| 07:20 | Sechs Freiwillige melden sich, um das neue Beobachterteam von BM3 zu bilden: Wachtmeister Michaux, Brigadier Bonsang, Soldat Thone, Loly, Francotte und Levaux. |
| 07:35 | Aussendung von Patrouillen. |
| 09:00 | Feuer auf Riemst. |
| 09:30 | Rückkehr der Patrouillen. Einige schwache feindliche Abteilungen sind im Gelände. Die Deutschen sind im Glockenturm der Kirche von Barchon und auf dem Hof Rousseau. Eine Batterie kleinen Kalibers ist zwischen Barchon und Heuseux installiert. |
| 11:45 | Feuer auf Roclenge und Wonck. |
| 12:00 | Zielfernrohrvorfall an der rechten 10,5-cm-Kuppel. Die Spezialisten sind vor Ort. |
| 12:20 | Ein starker Trupp steigt den Thier von Troisfontaines hinab. Die 7,5-cm-Kuppel am Wall III eröffnet das Feuer. Männer fallen. |
| 13:40 | Anruf des Forts Aubin-Neufchâteau mit der Bitte um Feuer auf eine Panzerkolonne am Kreuzungspunkt Trois Cheminées. |
| 14:47 | Oberst Modard befiehlt, den Munitionsverbrauch zu halbieren, da deren Nachschub unmöglich ist. |
| 15:04 | Feuer auf eine Panzerkolonne am Ausgang von Warsage. |
| 16:15 | 30 Minuten Feuer auf Zichen-Zussen-Bolder mit 2 10,5-cm-Kuppeln. 30 Minuten Feuer auf den Kreuzungspunkt Riemst mit 2 15-cm-Kuppeln. |
| 16:50 | Feuer der 7,5-cm-Kuppel am Wall I auf das Fort Pontisse. |
| 17:45 | 100 Schuss auf eine deutsche Batterie, die auf Aubin-Neufchâteau schießt. |
| 18:00 | Feuer auf den Kreuzungspunkt Roclenge mit einer 15-cm-Kuppel. |
| 18:10 | Abfahrt einer Patrouille unter dem Befehl des Premierchefs Danthine. |
| 19:30 | Rückkehr der Patrouille; sie konnte die Schwere Batterie, die auf Pontisse schießt, lokalisieren. Sie ist in Lorette installiert, und die Information wird an das Fort Pontisse übermittelt. |
| 20:00 | AC1 meldet eine Versammlung deutscher Truppen auf dem Hof Monami bei Chertal. 60 Schuss der 3 7,5-cm-Kuppeln. AC1 meldet, dass das Ziel erreicht ist. |
| 20:15 | AC1 meldet eine neue Versammlung von 300 Mann am selben Ort. Neuer Beschuss, neuer Treffer. |
| 20:35 | Feuer auf Vivegnis. |
| 21:00 | Feuer auf den Kreuzungspunkt Quatre-Bras. Mehrere Deutsche werden dort getötet. |
| 21:35 | Der Wachtmeister Michaux vom Unterstand AC1 wird durch einen Schuss in den Oberschenkel verwundet. Dr. Dessart wird an den Ort geschickt. Der Brigadier Bonsang, von einem Granatsplitter am Kopf getroffen, ist in der Nähe des Unterstands BM3 verstorben. Der Premierchef Danthine wird in der Tagesordre erwähnt. |
| Zondag 12 mei 1940 | |
| 00:15 | Een groep van een vijftigtal Duitsers bevindt zich nabij het railveld van het glacis. Kartetsvuur van de rechter 7,5 cm koepel saillant 2. |
| 01:10 | Vijftig Duitsers bevinden zich op de weg langs het fort. Kartetsvuur. Nieuw incident aan de rechter 7,5 cm koepel saillant 2, de houwitser gaat niet meer in batterij. De herstellers zijn aan het werk. |
| 02:45 | Vijandelijke aanwezigheid wordt gemeld in de onmiddellijke omgeving van het fort en een troepenbeweging wordt waargenomen in de diepte van de Bacsay. De Belgen staan klaar om het vuur te openen. |
| 03:30 | Men hoort voortdurend het geluid van doorgesneden prikkeldraad. Dit leidt tot vuur van de 7,5 cm koepels en de MG-koepel alsook tot nabrandergranaatvuur van het fort Pontisse. Een gewonde soldaat wordt gemeld: soldaat Gaillard (kok). Hij werd in de keuken gewond door een granaatsplinter. |
| 04:15 | Er is een uitgebreide beweging van de vijand rond het fort. De drie 7,5 cm koepels alsook de MG-koepels zijn klaar om in actie te treden. De 2 10,5 cm koepels zijn gericht op Housse en de hulp van het fort Evegnée wordt gevraagd voor een vuur op de Bacsay. Het fort Pontisse moet tussen het fort en Housse maaien. |
| 04:20 | Vuur van alle koepels. |
| 04:30 | De observatiepost BM3 antwoordt niet meer. |
| 05:35 | De vijand trekt zich terug, de aanval is mislukt. Vuur staken voor de artilleristen. |
| 07:20 | Zes vrijwilligers melden zich om het nieuwe waarnemersteam van BM3 te vormen: marechaussee Michaux, brigadier Bonsang, soldaat Thone, Loly, Francotte en Levaux. |
| 07:35 | Uitzending van patrouilles. |
| 09:00 | Vuur op Riemst. |
| 09:30 | Terugkeer van de patrouilles. Enkele zwakke vijandelijke detachementen zijn op het platteland. De Duitsers zijn in de klokkentoren van de kerk van Barchon en op de hoeve Rousseau. Een batterij van klein kaliber is geïnstalleerd tussen Barchon en Heuseux. |
| 11:45 | Vuur op Roclenge en Wonck. |
| 12:00 | Incident met het richtvizier op de rechter 10,5 cm koepel. De specialisten zijn ter plaatse. |
| 12:20 | Een sterke troep daalt de Thier van Troisfontaines af. De 7,5 cm koepel saillant III opent het vuur. Mannen vallen. |
| 13:40 | Oproep van het Fort Aubin-Neufchâteau met het verzoek om vuur op gepantserd transport op het kruispunt Trois Cheminées. |
| 14:47 | Kolonel Modard beveelt het munitieverbruik te halveren, omdat hun bevoorrading onmogelijk is. |
| 15:04 | Vuur op een gepantserde colonne bij de uitgang van Warsage. |
| 16:15 | Vuur op Zichen-Zussen-Bolder gedurende 30 minuten met 2 10,5 cm koepels. Vuur op het kruispunt van Riemst gedurende 30 minuten met 2 15 cm koepels. |
| 16:50 | Vuur van de 7,5 cm koepel saillant I op het fort Pontisse. |
| 17:45 | 100 schoten op een Duitse batterij die op Aubin-Neufchâteau schiet. |
| 18:00 | Vuur op het kruispunt van Roclenge met een 15 cm koepel. |
| 18:10 | Vertrek van een patrouille onder bevel van eerste chef Danthine. |
| 19:30 | Terugkeer van de patrouille; ze kon de zware batterie die op Pontisse schiet lokaliseren. Ze is geïnstalleerd te Lorette en de inlichting wordt doorgegeven aan het fort Pontisse. |
| 20:00 | AC1 meldt een samenkomst van Duitse troepen op de hoeve Monami bij Chertal. 60 schoten van de 3 7,5 cm koepels. AC1 meldt dat het doel bereikt is. |
| 20:15 | AC1 meldt een nieuwe samenkomst van 300 man op dezelfde plaats. Nieuw vuur, nieuw doeltreffer. |
| 20:35 | Vuur op Vivegnis. |
| 21:00 | Vuur op het kruispunt Quatre-Bras. Verscheidene Duitsers worden er gedood. |
| 21:35 | De marechaussee Michaux van de schuilplaats AC1 is door een kogel in de dij gewond. Dokter Dessart wordt ter plaatse gestuurd. De brigadier Bonsang, getroffen door een granaatsplinter aan het hoofd, is overleden in de buurt van de schuilplaats BM3. De eerste chef Danthine wordt in de dagorder vermeld. |
| Sunday, 12 May 1940 | |
| 00:15 | A group of about fifty Germans is near the rail field of the glacis. Canister fire from the right 75 mm cupola salient 2. |
| 01:10 | Fifty Germans are on the road along the fort. Canister fire. New incident at the right 75 mm cupola salient 2, the howitzer no longer returns to battery. The repair crews are at work. |
| 02:45 | Enemy presence is reported in the immediate vicinity of the fort and a troop movement is observed in the depths of the Bacsay. The Belgians are ready to open fire. |
| 03:30 | The sound of wire being cut is constantly heard. This leads to fire from the 75 mm cupolas and the MG cupola as well as tracer fire from Fort Pontisse. A wounded soldier is reported: Private Gaillard (cook). He was wounded in the kitchen by a shell splinter. |
| 04:15 | There is extensive enemy movement around the fort. The three 75 mm cupolas as well as the MG cupolas are ready to go into action. The 2 105 mm cupolas are aimed at Housse and the help of Fort Evegnée is requested for fire on the Bacsay. Fort Pontisse is to scythe between the fort and Housse. |
| 04:20 | Fire from all cupolas. |
| 04:30 | Observation post BM3 no longer responds. |
| 05:35 | The enemy retreats, the attack has failed. Cease fire for the artillerymen. |
| 07:20 | Six volunteers come forward to form the new observer team for BM3: Sergeant Michaux, Corporal Bonsang, Private Thone, Loly, Francotte and Levaux. |
| 07:35 | Dispatching of patrols. |
| 09:00 | Fire on Riemst. |
| 09:30 | Return of the patrols. Some weak enemy detachments are in the countryside. The Germans are in the bell tower of Barchon church and at the Rousseau farm. A small-calibre battery is installed between Barchon and Heuseux. |
| 11:45 | Fire on Roclenge and Wonck. |
| 12:00 | Sight incident on the right 105 mm cupola. The specialists are on site. |
| 12:20 | A strong troop descends the Thier de Troisfontaines. The 75 mm cupola salient III opens fire. Men fall. |
| 13:40 | Call from Fort Aubin-Neufchâteau requesting fire on armoured transport at the Trois Cheminées crossroads. |
| 14:47 | Colonel Modard orders ammunition consumption to be halved, as its resupply is impossible. |
| 15:04 | Fire on an armoured column at the exit of Warsage. |
| 16:15 | Fire on Zichen-Zussen-Bolder for 30 minutes with 2 105 mm cupolas. Fire on the Riemst crossroads for 30 minutes with 2 150 mm cupolas. |
| 16:50 | Fire from the 75 mm cupola salient I on Fort Pontisse. |
| 17:45 | 100 rounds on a German battery firing on Aubin-Neufchâteau. |
| 18:00 | Fire on the Roclenge crossroads with a 150 mm cupola. |
| 18:10 | Departure of a patrol under the orders of First Sergeant Danthine. |
| 19:30 | Return of the patrol; they were able to locate the heavy calibre battery firing on Pontisse. It is installed at Lorette and the intelligence is transmitted to Fort Pontisse. |
| 20:00 | AC1 reports a gathering of German troops at the Monami farm near Chertal. 60 rounds from the 3 75 mm cupolas. AC1 reports that the target is hit. |
| 20:15 | AC1 reports a new gathering of 300 men at the same place. New fire, new hit. |
| 20:35 | Fire on Vivegnis. |
| 21:00 | Fire on the Quatre-Bras crossroads. Several Germans are killed there. |
| 21:35 | Sergeant Michaux from shelter AC1 is wounded by a bullet in the thigh. Dr. Dessart is sent to the spot. Corporal Bonsang, hit by a shell splinter in the head, died near shelter BM3. First Sergeant Danthine is mentioned in dispatches. |
| Neděle 12. května 1940 | |
| 00:15 | Skupina asi padesáti Němců se nachází blízko kolejového pole glacis. Kartáčová střelba z pravé 75mm kopule na salientu 2. |
| 01:10 | Padesát Němců je na silnici podél pevnosti. Kartáčová střelba. Nová porucha na pravé 75mm kopuli salientu 2, houfnice se již nevrací do palebné polohy. Opraváři pracují. |
| 02:45 | Hlásena nepřátelská přítomnost v bezprostředním okolí pevnosti a v hloubi Bacsay je pozorován pohyb vojsk. Belgičané jsou připraveni otevřít palbu. |
| 03:30 | Neustále je slyšet zvuk přestřihovaného drátu. To vede k palbě z 75mm kopulí a kulometné kopule a také k dělostřelecké palbě stopovkami z fortu Pontisse. Hlášen zraněný voják: vojín Gaillard (kuchař). Byl zraněn ve kuchyni střepinou granátu. |
| 04:15 | Kolem pevnosti je rozsáhlý pohyb nepřítele. Tři 75mm kopule a kulometné kopule jsou připraveny k akci. Dvě 105mm kopule jsou namířeny na Housse a je požádána pomoc fortu Evegnée k palbě na Bacsay. Fort Pontisse má kosit mezi pevností a Housse. |
| 04:20 | Palba ze všech kopulí. |
| 04:30 | Pozorovatelna BM3 již neodpovídá. |
| 05:35 | Nepřítel ustupuje, útok selhal. Ustavit palbu dělostřelcům. |
| 07:20 | Šest dobrovolníků se hlásí k vytvoření nového pozorovatelského týmu BM3: četař Michaux, svobodník Bonsang, vojín Thone, Loly, Francotte a Levaux. |
| 07:35 | Vyslání hlídek. |
| 09:00 | Palba na Riemst. |
| 09:30 | Návrat hlídek. Několik slabých nepřátelských oddílů je v terénu. Němci jsou ve zvonici kostela v Barchonu a na statku Rousseau. Baterie malé ráže je umístěna mezi Barchonem a Heuseux. |
| 11:45 | Palba na Roclenge a Wonck. |
| 12:00 | Porucha zaměřovače na pravé 105mm kopuli. Specialisté jsou na místě. |
| 12:20 | Silný oddíl sestupuje po Thier de Troisfontaines. 75mm kopule na salientu III otevírá palbu. Muži padají. |
| 13:40 | Volání z fortu Aubin-Neufchâteau s žádostí o palbu na obrněný transport na křižovatce Trois Cheminées. |
| 14:47 | Plukovník Modard nařizuje snížit spotřebu munice na polovinu, protože její zásobování je nemožné. |
| 15:04 | Palba na obrněnou kolonu při výjezdu z Warsage. |
| 16:15 | 30 minut palby na Zichen-Zussen-Bolder s 2 105mm kopulemi. 30 minut palby na křižovatku Riemst s 2 150mm kopulemi. |
| 16:50 | Palba z 75mm kopule na salientu I na fort Pontisse. |
| 17:45 | 100 ran na německou baterii, která střílí na Aubin-Neufchâteau. |
| 18:00 | Palba na křižovatku Roclenge s jednou 150mm kopulí. |
| 18:10 | Odchod hlídky pod velením prvního četaře Danthina. |
| 19:30 | Návrat hlídky; podařilo se jí lokalizovat těžkou baterii, která střílí na Pontisse. Je umístěna v Lorette a informace je předána fortu Pontisse. |
| 20:00 | AC1 hlásí shromáždění německých vojsk na statku Monami u Chertalu. 60 ran ze 3 75mm kopulí. AC1 hlásí, že cíl je zasažen. |
| 20:15 | AC1 hlásí nové shromáždění 300 mužů na stejném místě. Nová palba, nový zásah. |
| 20:35 | Palba na Vivegnis. |
| 21:00 | Palba na křižovatku Quatre-Bras. Několik Němců je tam zabito. |
| 21:35 | Četař Michaux z úkrytu AC1 je zraněn kulkou do stehna. Lékař Dessart je vyslán na místo. Svobodník Bonsang, zasažený střepinou granátu do hlavy, zemřel v blízkosti úkrytu BM3. První četař Danthine je uveden v denním rozkaze. |
| Lundi 13 mai 1940 | |
| 00:15 | Bombardement assez intensif du fort. Le sous-officier du corps de garde de guerre signale que plusieurs coups sont tombés dans la rampe d'accès. |
| 01:20 | Tirs des 2 coupoles de 75 sur des éléments ennemis se trouvant dans la campagne entre les saillants I et II. |
| 02:15 | 40 obus de 105 sur le fort de Pontisse. |
| 05:50 | Tirs des coupoles de 105 sur le carrefour de Haccourt. |
| 06:03 | Tirs des 3 coupoles de 75 au nord du cimetière de Wérichet. |
| 07:00 | Le bombardement du fort augmente en violence. |
| 07:45 | L'état-major communique qu'une avant-garde française est arrivée à Ans. |
| 07:48 | Tirs sur la ferme du Temple où se trouve une batterie ennemie. |
| 08:20 | Rentrée de la patrouille du maréchal des logis Van Michel signalant la présence des Allemands au château Van Zuylen. |
| 08:45 | La patrouille Van Michel repart en mission. |
| 09:45 | Le bombardement du fort est effectué à présent par des obus de tous calibres et ne cesse de croître en violence. |
| 10:30 | La coupole de 75 du saillant II droite explose. Il y a quatre blessés : le maréchal des logis Kreutz, brûlé à la tête et aux mains, le brigadier Fraikin, les soldats Ernotte et Reuter qui sont tous trois blessés et brûlés au visage et aux mains. L'accident est dû à l'explosion d'un obus dans l'âme du canon suite à une surchauffe du tube. Il est brisé en deux et gît sur le plancher de la coupole. |
| 10:35 | Les tubes des autres canons sont rouges et le commandant ordonne d'arrêter les tirs. |
| 10:40 | Lovinfosse, adjoint technique du génie, rebouche avec son équipe la brèche faite dans la coupole par l'explosion avec du ciment à prise rapide. |
| 11:08 | Tirs des 2 coupoles de 105 sur Fexhe-Slins. |
| 11:14 | AC1 communique qu'une batterie lourde tirant sur le fort a pris position à l'est de la villa Aigret. |
| 11:40 | Tirs des coupoles de 105 dans cette direction et la batterie est réduite au silence. |
| 12:40 | Le pilonnage du fort continue. On estime qu'à cette heure, il est tombé un millier d'obus de gros et moyen calibre sur l'ouvrage. |
| 13:30 | Les obus pleuvent littéralement sur le fort. |
| 14:10 | Des parachutistes allemands descendent sur Battice. Un tir fusant est effectué avec les 2 coupoles de 150. |
| 15:17 | Tirs sur la citadelle de Liège avec les coupoles de 150. |
| 16:00 | Tirs des 4 grosses coupoles sur une batterie ennemie située à proximité de la ferme Cromwez à Dalhem. |
| 18:50 | Bombardement du fort par des obus de très gros calibre, ce qui donne l'impression que le massif central se soulève hors du sol. |
| 19:00 | Un obus de gros calibre tombe sur la coupole de 150 droite qui se bloque. Les spécialistes opèrent. |
| 19:11 | Un obus de gros calibre tombe au saillant III à l'aplomb des locaux de détente qui s'effondrent en partie. Tous les locaux de détente sont évacués. |
| 19:16 | Survient un appel de la tour d'air qui signale des mouvements de troupes près de l'abri BM3. Tirs des fusils-mitrailleurs de la tour d'air. |
| 19:22 | Les tubes de 75 sont rouges. On arrête les tirs. |
| 19:48 | De gros obus tombent à proximité de la tour d'air. |
| 20:15 | Le bombardement ne cesse toujours pas. Barchon demande à Aubin-Neufchâteau de détruire une batterie lourde qui tire sur Barchon depuis les environs de Bolland-Julémont. |
| 21:00 | Le bombardement continue avec une extrême violence. |
| 22:00 | Pontisse signale une batterie ennemie près de Lorette. C'est la batterie de la ferme du Temple qui a repris ses tirs. Tirs des deux coupoles de 105 dans cette direction. |
| 22:15 | Cette batterie est réduite au silence. |
| Montag, 13. Mai 1940 | |
| 00:15 | Ziemlich intensives Bombardement des Forts. Der Unteroffizier der Kriegswache meldet, dass mehrere Schüsse in die Zugangsrampe gefallen sind. |
| 01:20 | Feuer der 2 7,5-cm-Kuppeln auf feindliche Elemente im Gelände zwischen den Schultern I und II. |
| 02:15 | 40 Granaten 10,5 cm auf das Fort Pontisse. |
| 05:50 | Feuer der 10,5-cm-Kuppeln auf den Kreuzungspunkt Haccourt. |
| 06:03 | Feuer der 3 7,5-cm-Kuppeln nördlich des Friedhofs von Wérichet. |
| 07:00 | Das Bombardement des Forts nimmt an Heftigkeit zu. |
| 07:45 | Der Stab teilt mit, dass eine französische Vorhut in Ans eingetroffen ist. |
| 07:48 | Feuer auf den Temple-Hof, wo sich eine feindliche Batterie befindet. |
| 08:20 | Rückkehr der Patrouille des Wachtmeisters Van Michel mit Meldung über die Anwesenheit von Deutschen im Schloss Van Zuylen. |
| 08:45 | Die Patrouille Van Michel bricht erneut auf. |
| 09:45 | Das Bombardement des Forts erfolgt nun mit Granaten aller Kaliber und nimmt unaufhörlich an Heftigkeit zu. |
| 10:30 | Die rechte 7,5-cm-Kuppel an der Schulter II explodiert. Es gibt vier Verwundete: Wachtmeister Kreutz, an Kopf und Händen verbrannt, Brigadier Fraikin, die Soldaten Ernotte und Reuter, alle drei verwundet und an Gesicht und Händen verbrannt. Der Unfall ist auf die Explosion einer Granate im Geschützrohr aufgrund von Überhitzung zurückzuführen. Es ist in zwei Teile gebrochen und liegt auf dem Boden der Kuppel. |
| 10:35 | Die Rohre der anderen Geschütze sind rot, und der Kommandant befiehlt, das Feuer einzustellen. |
| 10:40 | Lovinfosse, technischer Gehilfe des Pionierwesens, verschließt mit seinem Team den durch die Explosion in der Kuppel entstandenen Bresche mit Schnellzement. |
| 11:08 | Feuer der 2 10,5-cm-Kuppeln auf Fexhe-Slins. |
| 11:14 | AC1 teilt mit, dass eine schwere auf das Fort schießende Batterie östlich der Villa Aigret Stellung bezogen hat. |
| 11:40 | Feuer der 10,5-cm-Kuppeln in diese Richtung, und die Batterie wird zum Schweigen gebracht. |
| 12:40 | Das Trommelfeuer auf das Fort setzt sich fort. Man schätzt, dass zu diesem Zeitpunkt etwa tausend Granaten großen und mittleren Kalibers auf das Werk gefallen sind. |
| 13:30 | Die Granaten regnen buchstäblich auf das Fort. |
| 14:10 | Deutsche Fallschirmjäger landen bei Battice. Leuchtspurgeschossfeuer wird mit den 2 15-cm-Kuppeln ausgeführt. |
| 15:17 | Feuer auf die Zitadelle von Lüttich mit den 15-cm-Kuppeln. |
| 16:00 | Feuer der 4 großen Kuppeln auf eine feindliche Batterie in der Nähe des Cromwez-Hofs in Dalhem. |
| 18:50 | Bombardement des Forts mit Granaten sehr großen Kalibers, was den Eindruck erweckt, dass sich das Zentralmassiv aus dem Boden hebt. |
| 19:00 | Eine Granate großen Kalibers fällt auf die rechte 15-cm-Kuppel, die blockiert. Die Spezialisten arbeiten. |
| 19:11 | Eine Granate großen Kalibers fällt auf die Schulter III genau über den Entspannungsräumen, die teilweise einstürzen. Alle Entspannungsräume werden evakuiert. |
| 19:16 | Ein Anruf vom Luftturm geht ein, der Truppenbewegungen in der Nähe des Unterstands BM3 meldet. Feuer der Maschinengewehre des Luftturms. |
| 19:22 | Die 7,5-cm-Rohre sind rot. Das Feuer wird eingestellt. |
| 19:48 | Schwere Granaten fallen in der Nähe des Luftturms. |
| 20:15 | Das Bombardement hört immer noch nicht auf. Barchon bittet Aubin-Neufchâteau, eine schwere Batterie zu zerstören, die aus der Gegend von Bolland-Julémont auf Barchon schießt. |
| 21:00 | Das Bombardement setzt sich mit äußerster Heftigkeit fort. |
| 22:00 | Pontisse meldet eine feindliche Batterie in der Nähe von Lorette. Es ist die Batterie auf dem Temple-Hof, die ihr Feuer wiederaufgenommen hat. Feuer der beiden 10,5-cm-Kuppeln in diese Richtung. |
| 22:15 | Diese Batterie wird zum Schweigen gebracht. |
| Maandag 13 mei 1940 | |
| 00:15 | Tamelijk intensief bombardement van het fort. De onderofficier van de oorlogswacht meldt dat meerdere schoten in de toegangshelling zijn gevallen. |
| 01:20 | Vuur van de 2 7,5 cm koepels op vijandelijke elementen in het veld tussen de saillanten I en II. |
| 02:15 | 40 granaten 10,5 cm op het fort Pontisse. |
| 05:50 | Vuur van de 10,5 cm koepels op het kruispunt Haccourt. |
| 06:03 | Vuur van de 3 7,5 cm koepels ten noorden van het kerkhof van Wérichet. |
| 07:00 | Het bombardement van het fort neemt in hevigheid toe. |
| 07:45 | De staf deelt mee dat een Franse voorhoede in Ans is aangekomen. |
| 07:48 | Vuur op de Temple hoeve waar zich een vijandelijke batterij bevindt. |
| 08:20 | Terugkeer van de patrouille van marechaussee Van Michel met melding van de aanwezigheid van Duitsers in het kasteel Van Zuylen. |
| 08:45 | De patrouille Van Michel vertrekt weer op missie. |
| 09:45 | Het bombardement van het fort gebeurt nu met granaten van alle kalibers en neemt onophoudelijk in hevigheid toe. |
| 10:30 | De rechter 7,5 cm koepel van saillant II explodeert. Er zijn vier gewonden: marechaussee Kreutz, verbrand aan hoofd en handen, brigadier Fraikin, de soldaten Ernotte en Reuter die alle drie gewond en verbrand zijn aan gezicht en handen. Het ongeval is te wijten aan de explosie van een granaat in de loop van het kanon door oververhitting van de loop. Hij is in tweeën gebroken en ligt op de vloer van de koepel. |
| 10:35 | De lopen van de andere kanonnen zijn rood en de commandant beveelt het vuur te staken. |
| 10:40 | Lovinfosse, technisch adjunct van de genie, dicht met zijn team de bres gemaakt in de koepel door de explosie met snelbindend cement. |
| 11:08 | Vuur van de 2 10,5 cm koepels op Fexhe-Slins. |
| 11:14 | AC1 deelt mee dat een zware batterij die op het fort schiet, positie heeft ingenomen ten oosten van de villa Aigret. |
| 11:40 | Vuur van de 10,5 cm koepels in die richting en de batterij wordt tot zwijgen gebracht. |
| 12:40 | Het trommelvuur op het fort gaat door. Men schat dat op dit uur ongeveer duizend granaten van groot en middelgroot kaliber op het werk zijn gevallen. |
| 13:30 | De granaten regenen letterlijk op het fort. |
| 14:10 | Duitse parachutisten landen bij Battice. Nabrandergranaatvuur wordt uitgevoerd met de 2 15 cm koepels. |
| 15:17 | Vuur op de citadel van Luik met de 15 cm koepels. |
| 16:00 | Vuur van de 4 grote koepels op een vijandelijke batterij in de buurt van de Cromwez hoeve te Dalhem. |
| 18:50 | Bombardement van het fort met granaten van zeer groot kaliber, wat de indruk geeft dat het centrale massief zich uit de grond verheft. |
| 19:00 | Een granaat van groot kaliber valt op de rechter 15 cm koepel die blokkeert. De specialisten werken. |
| 19:11 | Een granaat van groot kaliber valt op saillant III recht boven de ontspanningslokalen die gedeeltelijk instorten. Alle ontspanningslokalen worden geëvacueerd. |
| 19:16 | Er komt een oproep van de luchttoren die troepenbewegingen meldt nabij de schuilplaats BM3. Vuur van de mitrailleurs van de luchttoren. |
| 19:22 | De 7,5 cm lopen zijn rood. Het vuur wordt gestaakt. |
| 19:48 | Zware granaten vallen in de buurt van de luchttoren. |
| 20:15 | Het bombardement houdt nog steeds niet op. Barchon vraagt aan Aubin-Neufchâteau om een zware batterij te vernietigen die vanuit de omgeving van Bolland-Julémont op Barchon schiet. |
| 21:00 | Het bombardement gaat met extreme hevigheid verder. |
| 22:00 | Pontisse meldt een vijandelijke batterij nabij Lorette. Het is de batterij van de Temple hoeve die haar vuur heeft hervat. Vuur van de twee 10,5 cm koepels in die richting. |
| 22:15 | Deze batterij wordt tot zwijgen gebracht. |
| Monday, 13 May 1940 | |
| 00:15 | Fairly intensive bombardment of the fort. The non-commissioned officer of the wartime guard reports that several hits have fallen on the access ramp. |
| 01:20 | Fire from the 2 75 mm cupolas on enemy elements in the countryside between salients I and II. |
| 02:15 | 40 105 mm shells on Fort Pontisse. |
| 05:50 | Fire from the 105 mm cupolas on the Haccourt crossroads. |
| 06:03 | Fire from the 3 75 mm cupolas north of Wérichet cemetery. |
| 07:00 | The bombardment of the fort increases in violence. |
| 07:45 | Headquarters reports that a French vanguard has arrived in Ans. |
| 07:48 | Fire on the Temple farm where an enemy battery is located. |
| 08:20 | Return of the patrol led by Sergeant Van Michel reporting the presence of Germans at Van Zuylen castle. |
| 08:45 | The Van Michel patrol sets out again on mission. |
| 09:45 | The bombardment of the fort is now carried out by shells of all calibres and continues to grow in violence. |
| 10:30 | The right 75 mm cupola of salient II explodes. There are four wounded: Sergeant Kreutz, burned on the head and hands, Corporal Fraikin, Privates Ernotte and Reuter, all three wounded and burned on the face and hands. The accident is due to the explosion of a shell in the gun barrel following overheating of the tube. It is broken in two and lies on the floor of the cupola. |
| 10:35 | The barrels of the other guns are red and the commandant orders the firing to stop. |
| 10:40 | Lovinfosse, technical assistant of the engineers, with his team, patches the breach made in the cupola by the explosion with quick-setting cement. |
| 11:08 | Fire from the 2 105 mm cupolas on Fexhe-Slins. |
| 11:14 | AC1 reports that a heavy battery firing on the fort has taken up position east of Villa Aigret. |
| 11:40 | Fire from the 105 mm cupolas in that direction and the battery is silenced. |
| 12:40 | The pounding of the fort continues. It is estimated that at this time, about a thousand shells of large and medium calibre have fallen on the work. |
| 13:30 | Shells are literally raining down on the fort. |
| 14:10 | German paratroopers descend on Battice. Tracer fire is carried out with the 2 150 mm cupolas. |
| 15:17 | Fire on the Liège citadel with the 150 mm cupolas. |
| 16:00 | Fire from the 4 large cupolas on an enemy battery located near the Cromwez farm in Dalhem. |
| 18:50 | Bombardment of the fort by shells of very large calibre, giving the impression that the central massif is lifting out of the ground. |
| 19:00 | A large-calibre shell falls on the right 150 mm cupola, which jams. The specialists work on it. |
| 19:11 | A large-calibre shell falls on salient III directly above the relaxation quarters, which partially collapse. All relaxation quarters are evacuated. |
| 19:16 | A call comes in from the air tower reporting troop movements near shelter BM3. Fire from the machine guns of the air tower. |
| 19:22 | The 75 mm barrels are red. Firing is stopped. |
| 19:48 | Heavy shells fall near the air tower. |
| 20:15 | The bombardment still does not cease. Barchon asks Aubin-Neufchâteau to destroy a heavy battery firing on Barchon from the vicinity of Bolland-Julémont. |
| 21:00 | The bombardment continues with extreme violence. |
| 22:00 | Pontisse reports an enemy battery near Lorette. It is the battery at the Temple farm that has resumed its fire. Fire from the two 105 mm cupolas in that direction. |
| 22:15 | That battery is silenced. |
| Pondělí 13. května 1940 | |
| 00:15 | Dosti intenzívní bombardování pevnosti. Poddůstojník válečné strážnice hlásí, že několik zásahů dopadlo na přístupovou rampu. |
| 01:20 | Palba ze 2 75mm kopulí na nepřátelské prvky v terénu mezi salienty I a II. |
| 02:15 | 40 granátů ráže 105 mm na fort Pontisse. |
| 05:50 | Palba z 105mm kopulí na křižovatku Haccourt. |
| 06:03 | Palba ze 3 75mm kopulí severně od hřbitova ve Wérichet. |
| 07:00 | Bombardování pevnosti sílí. |
| 07:45 | Štáb oznamuje, že do Ans dorazila francouzská předvoj. |
| 07:48 | Palba na statek Temple, kde se nachází nepřátelská baterie. |
| 08:20 | Návrat hlídky pod vedením četaře Van Michela s hlášením o přítomnosti Němců na zámku Van Zuylen. |
| 08:45 | Hlídka Van Michela se opět vydává na misi. |
| 09:45 | Bombardování pevnosti je nyní prováděno granáty všech ráží a nepřestává sílit. |
| 10:30 | Pravá 75mm kopule na salientu II exploduje. Jsou čtyři zranění: četař Kreutz, popálený na hlavě a rukou, svobodník Fraikin, vojíni Ernotte a Reuter, všichni tři zranění a popálení na obličeji a rukou. Nehoda je způsobena výbuchem granátu v hlavni děla v důsledku přehřátí hlavně. Je rozlomena na dvě části a leží na podlaze kopule. |
| 10:35 | Hlavně ostatních děl jsou rudé a velitel nařizuje zastavit palbu. |
| 10:40 | Lovinfosse, technický pomocník ženistů, se svým týmem zaceluje průlom způsobený výbuchem v kopuli rychleschnoucím cementem. |
| 11:08 | Palba ze 2 105mm kopulí na Fexhe-Slins. |
| 11:14 | AC1 hlásí, že těžká baterie střílející na pevnost zaujala postavení východně od vily Aigret. |
| 11:40 | Palba z 105mm kopulí tímto směrem a baterie je umlčena. |
| 12:40 | Dělostřelecká příprava pevnosti pokračuje. Odhaduje se, že v tuto chvíli na objekt dopadlo asi tisíc granátů velké a střední ráže. |
| 13:30 | Granáty doslova prší na pevnost. |
| 14:10 | Němečtí výsadkáři přistávají u Battice. Je provedena palba stopovkami ze 2 150mm kopulí. |
| 15:17 | Palba na lutychskou citadelu 150mm kopulemi. |
| 16:00 | Palba ze 4 velkých kopulí na nepřátelskou baterii umístěnou poblíž statku Cromwez v Dalhemu. |
| 18:50 | Bombardování pevnosti granáty velmi velké ráže, což vyvolává dojem, že se centrální masiv zdvihá ze země. |
| 19:00 | Granát velké ráže dopadá na pravou 150mm kopuli, která se zasekne. Specialisté pracují. |
| 19:11 | Granát velké ráže dopadá na salient III přímo nad místnostmi pro oddech, které se částečně zřítí. Všechny místnosti pro oddech jsou evakuovány. |
| 19:16 | Přichází hlášení z větrné věže o pohybu vojsk poblíž úkrytu BM3. Palba z kulometů větrné věže. |
| 19:22 | Hlavně 75mm děl jsou rudé. Palba je zastavena. |
| 19:48 | Těžké granáty dopadají poblíž větrné věže. |
| 20:15 | Bombardování stále nepřestává. Barchon žádá Aubin-Neufchâteau, aby zničil těžkou baterii, která ze sousedství Bolland-Julémont střílí na Barchon. |
| 21:00 | Bombardování pokračuje s extrémní silou. |
| 22:00 | Pontisse hlásí nepřátelskou baterii poblíž Lorette. Je to baterie na statku Temple, která obnovila palbu. Palba ze dvou 105mm kopulí tímto směrem. |
| 22:15 | Tato baterie je umlčena. |
| Mardi 14 mai 1940 | |
| 00:45 | Tirs sur une batterie à Haute-Saive. |
| 01:52 | Tirs sur un mouvement de troupes au carrefour Maréchal. |
| 02:00 | Le bombardement a très fortement diminué. |
| 05:00 | Sortie de la patrouille Danthine. |
| 05:30 | Rentrée de la patrouille Danthine. Elle signale qu'un mortier de 210 est installé dans le fond du Bacsay. Une demande est faite au fort d'Evegnée en vue de détruire cet objectif. |
| 06:30 | La patrouille Danthine sort à nouveau. |
| 07:25 | Rentrée de la patrouille Danthine qui a découvert 3 batteries ennemies à Haute-Saive, à la ferme des Hospices et au hameau du Frumhy. |
| 07:35 | Tirs du fort sur ces trois batteries qui sont réduites au silence. |
| 10:10 | Le premier bombardement par avion commence. Tirs de Pontisse en fusant. |
| 10:50 | Second bombardement par avion. |
| 11:20 | Fin du bombardement. |
Le commandant Pourbaix fait une inspection suite aux bombardements. Il inscrira ses commentaires dans son livre de campagne. "Voici les effets du bombardement à l'intérieur du fort : en même temps que le fort semble soulevé du sol, l'homme, dans le fort, a l'impression que les viscères vont lui sortir du corps, dans le même mouvement vers le haut que celui du fort tout entier. Pour certains de ces projectiles, nous avons constaté, spécialement par la galerie d'assèchement, des effets de souffle considérables. Un de ceux-ci nous a jetés les uns contre les autres dans le bureau de tir. Le souffle a proprement enlevé une carte et toutes les punaises qui l'attachaient à une planche du bureau de tir. À l'extérieur, il y a d'énormes entonnoirs sur la superstructure et les fossés ont changé d'aspect. Une large fissure est visible à l'extérieur du massif central mais elle ne s'est pas prolongée jusqu'à l'intérieur de la coupole. Cette fissure sera colmatée par du ciment à prise rapide. Pendant notre inspection du fort, nous trouvons une torpille non éclatée à l'entrée du débouché d'infanterie est et une moitié de grosse bombe dans le fossé de gorge. Nous mesurons le diamètre des grosses torpilles. Le poids de ces projectiles est estimé à 1 500 kg. | |
| 13:25 | Tirs sur le pont de Haccourt. |
| 13:27 | Tirs en fusant sur Pontisse bombardé par des avions. |
| 14:30 | Nouveaux tirs sur Pontisse. |
| 15:36 | Troisième bombardement par des avions en piqué. Pontisse et Evegnée tirent en fusant. |
| 16:10 | Tirs sur l'aérodrome de Bierset où débarquent des troupes allemandes. |
| 17:05 | Le fort est attaqué par l'infanterie allemande à l'arme automatique. |
| 17:20 | Sortie de la patrouille Danthine. |
| 18:15 | Rentrée de la patrouille Danthine. Les environs sont infestés d'Allemands. |
| 18:27 | Tirs de toutes les coupoles restantes avec l'aide des forts d'Evegnée et de Pontisse. |
| 19:45 | L'ennemi est en retraite et laisse de nombreuses victimes sur le terrain. |
| 20:35 | Tir pendant deux heures contre un convoi à Withuis. |
| Dienstag, 14. Mai 1940 | |
| 00:45 | Feuer auf eine Batterie in Haute-Saive. |
| 01:52 | Feuer auf eine Truppenbewegung am Kreuzungspunkt Maréchal. |
| 02:00 | Das Bombardement hat sehr stark nachgelassen. |
| 05:00 | Auszug der Patrouille Danthine. |
| 05:30 | Rückkehr der Patrouille Danthine. Sie meldet, dass ein 21-cm-Mörser im Grund des Bacsay installiert ist. Eine Bitte wird an das Fort Evegnée gerichtet, um dieses Ziel zu zerstören. |
| 06:30 | Die Patrouille Danthine bricht erneut auf. |
| 07:25 | Rückkehr der Patrouille Danthine, die 3 feindliche Batterien in Haute-Saive, auf dem Hospiz-Hof und im Weiler Frumhy entdeckt hat. |
| 07:35 | Feuer des Forts auf diese drei Batterien, die zum Schweigen gebracht werden. |
| 10:10 | Das erste Bombardement durch Flugzeuge beginnt. Feuer von Pontisse mit Leuchtspurgeschossen. |
| 10:50 | Zweites Bombardement durch Flugzeuge. |
| 11:20 | Ende des Bombardements. |
Der Kommandant Pourbaix führt eine Inspektion nach den Bombardements durch. Er wird seine Kommentare in seinem Kriegstagebuch festhalten. "Hier sind die Auswirkungen des Bombardements innerhalb des Forts: Während das Fort vom Boden gehoben zu sein scheint, hat der Mann im Fort den Eindruck, dass die Eingeweide ihm aus dem Leib treten, in derselben Aufwärtsbewegung wie die des gesamten Forts. Bei einigen dieser Geschosse haben wir, besonders durch den Entwässerungsgang, erhebliche Druckwelleneffekte festgestellt. Eines davon warf uns im Feuerleitstand gegeneinander. Die Druckwelle riss buchstäblich eine Karte und alle Reißnägel, die sie an einer Tafel des Feuerleitstands befestigten, ab. Außen gibt es riesige Trichter auf der Überbauung, und die Gräben haben ihr Aussehen verändert. Ein breiter Riss ist außen am Zentralmassiv sichtbar, aber er hat sich nicht bis ins Innere der Kuppel fortgesetzt. Dieser Riss wird mit Schnellzement abgedichtet werden. Während unserer Inspektion des Forts finden wir einen nicht explodierten Torpedo am Eingang des östlichen Infanterieausgangs und eine Hälfte einer großen Bombe im Kehlgraben. Wir messen den Durchmesser der großen Torpedos. Das Gewicht dieser Geschosse wird auf 1500 kg geschätzt. | |
| 13:25 | Feuer auf die Brücke von Haccourt. |
| 13:27 | Leuchtspurgeschossfeuer auf Pontisse, das von Flugzeugen bombardiert wird. |
| 14:30 | Neues Feuer auf Pontisse. |
| 15:36 | Drittes Bombardement durch Sturzkampfflugzeuge. Pontisse und Evegnée schießen Leuchtspurgeschosse. |
| 16:10 | Feuer auf den Flugplatz Bierset, wo deutsche Truppen ausladen. |
| 17:05 | Das Fort wird von der deutschen Infanterie mit automatischen Waffen angegriffen. |
| 17:20 | Auszug der Patrouille Danthine. |
| 18:15 | Rückkehr der Patrouille Danthine. Die Umgebung ist von Deutschen verseucht. |
| 18:27 | Feuer aller verbleibenden Kuppeln mit Hilfe der Forts Evegnée und Pontisse. |
| 19:45 | Der Feind befindet sich im Rückzug und lässt zahlreiche Opfer auf dem Feld zurück. |
| 20:35 | Zweistündiges Feuer auf einen Konvoi in Withuis. |
| Dinsdag 14 mei 1940 | |
| 00:45 | Vuur op een batterij te Haute-Saive. |
| 01:52 | Vuur op een troepenbeweging aan het kruispunt Maréchal. |
| 02:00 | Het bombardement is zeer sterk afgenomen. |
| 05:00 | Uittocht van de patrouille Danthine. |
| 05:30 | Terugkeer van de patrouille Danthine. Zij meldt dat een 21 cm mortier is geïnstalleerd in de diepte van de Bacsay. Een verzoek wordt aan het fort Evegnée gericht om dit doelwit te vernietigen. |
| 06:30 | De patrouille Danthine trekt opnieuw uit. |
| 07:25 | Terugkeer van de patrouille Danthine die 3 vijandelijke batterijen heeft ontdekt te Haute-Saive, op de Hospice hoeve en in het gehucht Frumhy. |
| 07:35 | Vuur van het fort op deze drie batterijen die tot zwijgen worden gebracht. |
| 10:10 | Het eerste bombardement door vliegtuigen begint. Vuur van Pontisse met nabrandergranaten. |
| 10:50 | Tweede bombardement door vliegtuigen. |
| 11:20 | Einde van het bombardement. |
De commandant Pourbaix voert een inspectie uit na de bombardementen. Hij zal zijn commentaren in zijn campagneboek noteren. "Hier zijn de effecten van het bombardement binnenin het fort: terwijl het fort van de grond lijkt opgetild, heeft de man in het fort de indruk dat de ingewanden uit zijn lichaam zullen komen, in dezelfde opwaartse beweging als die van het gehele fort. Voor sommige van deze projectielen hebben we, vooral via de drainagegalerij, aanzienlijke drukgolfeffecten vastgesteld. Een daarvan wierp ons tegen elkaar in de vuurleidingspost. De drukgolf rukte letterlijk een kaart en alle punaises die deze aan een plank van de vuurleidingspost bevestigden, weg. Buiten zijn er enorme trechters op de bovenbouw en de grachten hebben van uitzicht veranderd. Een brede scheur is zichtbaar aan de buitenkant van het centrale massief maar ze heeft zich niet voortgezet tot binnen in de koepel. Deze scheur zal worden dichtgestopt met snelbindend cement. Tijdens onze inspectie van het fort vinden we een niet-ontplofte torpedo aan de ingang van de oostelijke infanterie-uitgang en een helft van een grote bom in de keelgracht. We meten de diameter van de grote torpedo's. Het gewicht van deze projectielen wordt geschat op 1500 kg. | |
| 13:25 | Vuur op de brug van Haccourt. |
| 13:27 | Nabrandergranaatvuur op Pontisse dat door vliegtuigen wordt gebombardeerd. |
| 14:30 | Nieuw vuur op Pontisse. |
| 15:36 | Derde bombardement door duikbommenwerpers. Pontisse en Evegnée schieten nabrandergranaten. |
| 16:10 | Vuur op het vliegveld van Bierset waar Duitse troepen uitladen. |
| 17:05 | Het fort wordt aangevallen door de Duitse infanterie met automatische wapens. |
| 17:20 | Uittocht van de patrouille Danthine. |
| 18:15 | Terugkeer van de patrouille Danthine. De omgeving is door Duitsers geïnfesteerd. |
| 18:27 | Vuur van alle overgebleven koepels met de hulp van de forten Evegnée en Pontisse. |
| 19:45 | De vijand is in terugtocht en laat talrijke slachtoffers op het terrein achter. |
| 20:35 | Twee uur lang vuur op een konvooi te Withuis. |
| Tuesday, 14 May 1940 | |
| 00:45 | Fire on a battery at Haute-Saive. |
| 01:52 | Fire on a troop movement at the Maréchal crossroads. |
| 02:00 | The bombardment has greatly diminished. |
| 05:00 | Departure of the Danthine patrol. |
| 05:30 | Return of the Danthine patrol. It reports that a 210 mm mortar is installed in the depths of the Bacsay. A request is made to Fort Evegnée to destroy this target. |
| 06:30 | The Danthine patrol sets out again. |
| 07:25 | Return of the Danthine patrol, which discovered 3 enemy batteries at Haute-Saive, at the Hospices farm and at the hamlet of Frumhy. |
| 07:35 | Fire from the fort on these three batteries, which are silenced. |
| 10:10 | The first bombardment by aircraft begins. Fire from Pontisse with tracer shells. |
| 10:50 | Second bombardment by aircraft. |
| 11:20 | End of the bombardment. |
Commandant Pourbaix carries out an inspection following the bombardments. He will record his comments in his campaign book. "Here are the effects of the bombardment inside the fort: while the fort seems lifted from the ground, the man inside the fort feels as though his viscera are going to come out of his body, in the same upward movement as that of the entire fort. For some of these projectiles, we observed, especially via the drainage gallery, considerable blast effects. One of them threw us against each other in the fire control room. The blast literally removed a map and all the thumbtacks attaching it to a board in the fire control room. Outside, there are enormous craters on the superstructure and the ditches have changed appearance. A wide crack is visible on the exterior of the central massif but it did not extend to the inside of the cupola. This crack will be sealed with quick-setting cement. During our inspection of the fort, we find an unexploded torpedo at the entrance of the east infantry exit and half of a large bomb in the gorge ditch. We measure the diameter of the large torpedoes. The weight of these projectiles is estimated at 1,500 kg. | |
| 13:25 | Fire on the Haccourt bridge. |
| 13:27 | Tracer fire on Pontisse being bombed by aircraft. |
| 14:30 | New fire on Pontisse. |
| 15:36 | Third bombardment by dive bombers. Pontisse and Evegnée fire tracer shells. |
| 16:10 | Fire on Bierset airfield where German troops are unloading. |
| 17:05 | The fort is attacked by German infantry with automatic weapons. |
| 17:20 | Departure of the Danthine patrol. |
| 18:15 | Return of the Danthine patrol. The surroundings are infested with Germans. |
| 18:27 | Fire from all remaining cupolas with the help of Forts Evegnée and Pontisse. |
| 19:45 | The enemy is in retreat and leaves numerous casualties on the field. |
| 20:35 | Two-hour fire on a convoy at Withuis. |
| Úterý 14. května 1940 | |
| 00:45 | Palba na baterii v Haute-Saive. |
| 01:52 | Palba na pohyb vojsk na křižovatce Maréchal. |
| 02:00 | Bombardování velmi silně polevilo. |
| 05:00 | Výstup hlídky Danthina. |
| 05:30 | Návrat hlídky Danthina. Hlásí, že v hloubi Bacsay je instalován 210mm minomet. Je podána žádost na fort Evegnée, aby zničil tento cíl. |
| 06:30 | Hlídka Danthina se znovu vydává. |
| 07:25 | Návrat hlídky Danthina, která objevila 3 nepřátelské baterie v Haute-Saive, na statku Hospices a v osadě Frumhy. |
| 07:35 | Palba z pevnosti na tyto tři baterie, které jsou umlčeny. |
| 10:10 | Začíná první bombardování letadly. Palba z Pontisse stopovkami. |
| 10:50 | Druhé bombardování letadly. |
| 11:20 | Konec bombardování. |
Velitel Pourbaix provádí inspekci po bombardování. Zaznamená své komentáře do svého válečného deníku. "Zde jsou účinky bombardování uvnitř pevnosti: zatímco se pevnost zdá být zdvižena ze země, člověk uvnitř má pocit, že mu vnitřnosti vyjdou z těla, ve stejném vzestupném pohybu jako celá pevnost. U některých z těchto projektilů jsme pozorovali, zejména přes odvodňovací chodbu, značné účinky tlakové vlny. Jeden z nás vrhl v řídícím stanovišti palby o sebe. Tlaková vlna doslova odtrhla mapu a všechny připínáčky, které ji připevňovaly k desce ve stanovišti řízení palby. Venku jsou na nástavbě obrovské krátery a příkopy změnily vzhled. Na vnější straně centrálního masivu je viditelná široká trhlina, ale nerozšířila se dovnitř kopule. Tato trhlina bude utěsněna rychleschnoucím cementem. Během naší inspekce pevnosti nacházíme nevybuchlý torpédový nálož u východu z východního pěchotního výstupu a polovinu velké bomby v krčním příkopu. Měříme průměr velkých torpéd. Hmotnost těchto projektilů se odhaduje na 1500 kg. | |
| 13:25 | Palba na most v Haccourt. |
| 13:27 | Stopová palba na Pontisse, které je bombardováno letadly. |
| 14:30 | Nová palba na Pontisse. |
| 15:36 | Třetí bombardování střemhlavými bombardéry. Pontisse a Evegnée střílejí stopovkami. |
| 16:10 | Palba na letiště Bierset, kde vykládají německé jednotky. |
| 17:05 | Pevnost je napadena německou pěchotou automatními zbraněmi. |
| 17:20 | Výstup hlídky Danthina. |
| 18:15 | Návrat hlídky Danthina. Okolí je zamořeno Němci. |
| 18:27 | Palba ze všech zbývajících kopulí s pomocí fortů Evegnée a Pontisse. |
| 19:45 | Nepřítel je na ústupu a zanechává na bojišti četné oběti. |
| 20:35 | Dvouhodinová palba na konvoj u Withuis. |
| Mercredi 15 mai 1940 | |
| 02:00 | Le poste d'observation cuirassé signale plusieurs patrouilles ennemies autour du fort. Tir de la coupole mitrailleuses/lance-grenades. |
| 04:00 | Le poste d'observation cuirassé signale d'importants groupes allemands autour du fort. Tirs de la coupole mitrailleuses/lance-grenades ainsi que par boîtes à balles des coupoles de 75. |
| 07:00 | Les hommes du génie de Lovinfosse se mettent à la tâche pour obstruer la brèche dans le mur de contrescarpe au saillant III pulvérisé hier. On constitue un barrage de mines anti-char puis d'un réseau normal de 4 rangées de fils de fer barbelés et enfin d'un lacis aboutissant au mur de contrescarpe et fixé à celui-ci de part et d'autre de la brèche. |
| 08:00 | Le fort est bombardé par rafales irrégulièrement espacées. |
| 09:30 | Sortie de 2 patrouilles : Lieutenant Mans, soldat Grevesse, soldat Levecque, maréchal des logis Ghislain et 2 soldats. |
| 11:00 | Le poste d'observation cuirassé signale qu'un de nos patrouilleurs vient de tomber à l'embranchement de la route militaire avec la route Barchon-Housse. |
| 11:30 | Rentrée des deux patrouilles. Grevesse a été touché quand la patrouille a été mitraillée par des Allemands nichés dans le clocher de l'église de Barchon et dans la ferme Rousseau. Le lieutenant Mans et le maréchal des logis Ghislain sortent de nouveau pour tenter d'aller rechercher le soldat Grevesse. Ils n'arriveront pas à le ramener mais ils pourront constater son décès. |
| 12:30 | Tirs sur le clocher de l'église de Barchon et sur la ferme Rousseau. Les deux bâtiments brûlent. |
| 14:00 | Tirs des 2 coupoles de 75 sur une colonne de camions qui gravit le thier de Troisfontaines à Blegny. |
| 15:00 | Inspection du fort par le commandant. Il constate que les fossés diamant des coffres sont comblés jusqu'aux embrasures basses. Une équipe est mise à la tâche pour remettre le dispositif en état. |
| 19:00 | Les avions qui bombardent les forts se ravitaillent à l'ancien aérodrome d'Ans. Ordre de tir est donné à la coupole de 150 de 20 à 22 heures. |
| Les citations du jour vont au lieutenant Mans et au maréchal des logis Ghislain. | |
| Jeudi 16 mai 1940 | |
| 03:00 | Les Allemands rampent dans les campagnes autour du fort. Certains sont déjà sur les glacis. Les coupoles de 75 tirent des boîtes à balles. La coupole mitrailleuses/lance-grenades tire également. |
| 04:00 | Le calme est revenu mais le fort reste en alerte. |
| 04:30 | Sortie d'une patrouille. |
| 05:00 | La patrouille du maréchal des logis Appeltants rentre. Les Allemands se sont retirés dans Housse. La radio reçoit le message du Roi Léopold III : "Colonel Modard, commandants des forts, officiers, sous-officiers et soldats de la PFL, résistez jusqu'au bout pour la Patrie. Je suis fier de vous." |
| 08:00 | Le commandant réunit ses hommes dans la galerie centrale et leur donne lecture du message royal. Le moral est intact comme au premier jour et l'émotion est intense et mêlée de fierté. |
| 08:30 | L'abri AC1 signale une colonne de 200 hommes qui descend la route Haccourt-Vivegnis. La tête de la colonne arrive à la ferme Duchene. S'ensuit un tir des 2 coupoles de 105 dans cette direction. La colonne est dispersée et il y a de lourdes pertes chez l'ennemi. |
| 09:27 | Tir sur l'aérodrome d'Ans. |
| 09:45 | Tir de la coupole 150 droite. Ce tir doit se prolonger jusqu'à 12 h. |
| 11:00 | Tir sur une batterie ennemie installée près de la maison de l'Embarras à Trembleur. Tir des 2 coupoles de 75. Il y a des pertes chez l'ennemi. |
| 16:00 | Début d'un violent bombardement sur le fort. Les obus ont un calibre de 305 et plus. |
| 19:00 | Le fort est toujours pilonné par des obus de très gros calibre. |
| 21:00 | Le bombardement diminue en intensité pour cesser bientôt complètement. |
| 21:32 | Tirs sur Withuis et sur Riemst. |
| 22:00 | Incident de tir à la coupole de 150 droite. Le plateau de direction a sauté. Depuis le bombardement du 14 mai, cette pièce n'est plus en équilibre, toute la coupole ayant été ébranlée. À chaque coup, ce déséquilibre se répercute sur les organes les plus délicats amenant petit à petit le cisaillement des goujons du plateau de direction. |
| Mittwoch, 15. Mai 1940 | |
| 02:00 | Der gepanzerte Beobachtungsposten meldet mehrere feindliche Patrouillen um das Fort. Feuer der MG/Granatwerfer-Kuppel. |
| 04:00 | Der gepanzerte Beobachtungsposten meldet bedeutende deutsche Gruppen um das Fort. Feuer der MG/Granatwerfer-Kuppel sowie Kartätschenschuss der 7,5-cm-Kuppeln. |
| 07:00 | Die Pioniere unter Lovinfosse machen sich daran, die Bresche in der Kontereskarpenmauer an der Schulter III, die gestern pulverisiert wurde, zu verstopfen. Man errichtet eine Sperre aus Panzerminen, dann ein normales Netz aus 4 Reihen Stacheldraht und schließlich ein Gewirr, das an der Kontereskarpenmauer endet und zu beiden Seiten der Bresche an dieser befestigt wird. |
| 08:00 | Das Fort wird durch unregelmäßig abgefeuerte Salven bombardiert. |
| 09:30 | Auszug von 2 Patrouillen: Leutnant Mans, Soldat Grevesse, Soldat Levecque, Wachtmeister Ghislain und 2 Soldaten. |
| 11:00 | Der gepanzerte Beobachtungsposten meldet, dass einer unserer Patrouillen gerade an der Einmündung der Militärstraße in die Straße Barchon-Housse gefallen ist. |
| 11:30 | Rückkehr der beiden Patrouillen. Grevesse wurde getroffen, als die Patrouille von Deutschen, die im Glockenturm der Kirche von Barchon und auf dem Hof Rousseau nisteten, beschossen wurde. Leutnant Mans und Wachtmeister Ghislain gehen erneut hinaus, um zu versuchen, Soldat Grevesse zu holen. Sie werden ihn nicht zurückbringen können, aber seinen Tod feststellen. |
| 12:30 | Feuer auf den Glockenturm der Kirche von Barchon und auf den Hof Rousseau. Beide Gebäude brennen. |
| 14:00 | Feuer der 2 7,5-cm-Kuppeln auf eine Lastwagenkolonne, die den Thier von Troisfontaines in Blegny hinauffährt. |
| 15:00 | Inspektion des Forts durch den Kommandanten. Er stellt fest, dass die Diamantgräben der Kasematten bis zu den unteren Schießscharten verfüllt sind. Ein Team wird beauftragt, die Vorrichtung wieder instand zu setzen. |
| 19:00 | Die Flugzeuge, die die Forts bombardieren, tanken auf dem alten Flugplatz von Ans auf. Feuerbefehl für die 15-cm-Kuppel von 20 bis 22 Uhr. |
| Die Tageserwähnungen gehen an Leutnant Mans und Wachtmeister Ghislain. | |
| Donnerstag, 16. Mai 1940 | |
| 03:00 | Die Deutschen kriechen in den Feldern um das Fort. Einige sind bereits auf den Glacis. Die 7,5-cm-Kuppeln feuern Kartätschen. Die MG/Granatwerfer-Kuppel feuert ebenfalls. |
| 04:00 | Ruhe ist eingekehrt, aber das Fort bleibt in Alarmbereitschaft. |
| 04:30 | Auszug einer Patrouille. |
| 05:00 | Die Patrouille des Wachtmeisters Appeltants kehrt zurück. Die Deutschen haben sich nach Housse zurückgezogen. Das Radio empfängt die Nachricht von König Leopold III.: "Oberst Modard, Kommandanten der Forts, Offiziere, Unteroffiziere und Soldaten der VSL, widersteht bis zum Ende für das Vaterland. Ich bin stolz auf euch." |
| 08:00 | Der Kommandant versammelt seine Männer in der Zentralgalerie und verliest ihnen die königliche Botschaft. Die Moral ist unversehrt wie am ersten Tag, und die Emotion ist intensiv und mit Stolz vermischt. |
| 08:30 | Der Unterstand AC1 meldet eine Kolonne von 200 Mann, die die Straße Haccourt-Vivegnis hinabzieht. Die Spitze der Kolonne erreicht den Hof Duchene. Es folgt Feuer der 2 10,5-cm-Kuppeln in diese Richtung. Die Kolonne wird zerstreut, und der Feind erleidet schwere Verluste. |
| 09:27 | Feuer auf den Flugplatz Ans. |
| 09:45 | Feuer der rechten 15-cm-Kuppel. Dieses Feuer soll bis 12 Uhr andauern. |
| 11:00 | Feuer auf eine feindliche Batterie, die nahe dem Haus Embarras in Trembleur installiert ist. Feuer der 2 7,5-cm-Kuppeln. Der Feind erleidet Verluste. |
| 16:00 | Beginn eines heftigen Bombardements auf das Fort. Die Granaten haben ein Kaliber von 305 und mehr. |
| 19:00 | Das Fort wird immer noch von Granaten sehr großen Kalibers bearbeitet. |
| 21:00 | Das Bombardement nimmt an Intensität ab, um bald ganz aufzuhören. |
| 21:32 | Feuer auf Withuis und auf Riemst. |
| 22:00 | Schussvorfall an der rechten 15-cm-Kuppel. Die Richtplatte ist gesprungen. Seit dem Bombardement am 14. Mai ist dieses Stück nicht mehr im Gleichgewicht, da die gesamte Kuppel erschüttert wurde. Bei jedem Schuss überträgt sich dieses Ungleichgewicht auf die empfindlichsten Teile und führt nach und nach zum Abscheren der Bolzen der Richtplatte. |
| Woensdag 15 mei 1940 | |
| 02:00 | De gepantserde observatiepost meldt verscheidene vijandelijke patrouilles rond het fort. Vuur van de mitrailleurs/granaatwerperskoepel. |
| 04:00 | De gepantserde observatiepost meldt belangrijke Duitse groepen rond het fort. Vuur van de mitrailleurs/granaatwerperskoepel alsook kartetsvuur van de 7,5 cm koepels. |
| 07:00 | De genisten van Lovinfosse beginnen met het dichten van de bres in de contrescarpemuur aan saillant III die gisteren werd verpulverd. Men stelt een hindernis op van antitankmijnen, dan een normaal netwerk van 4 rijen prikkeldraad en ten slotte een wirwar die uitkomt op de contrescarpemuur en daaraan wordt vastgemaakt aan weerszijden van de bres. |
| 08:00 | Het fort wordt door onregelmatig gespreide salvo's gebombardeerd. |
| 09:30 | Uittocht van 2 patrouilles: Luitenant Mans, soldaat Grevesse, soldaat Levecque, marechaussee Ghislain en 2 soldaten. |
| 11:00 | De gepantserde observatiepost meldt dat een van onze patrouilleurs net gevallen is aan de splitsing van de militaire weg met de weg Barchon-Housse. |
| 11:30 | Terugkeer van de twee patrouilles. Grevesse werd geraakt toen de patrouille werd beschoten door Duitsers die genesteld zaten in de klokkentoren van de kerk van Barchon en op de hoeve Rousseau. Luitenant Mans en marechaussee Ghislain gaan opnieuw uit om te proberen soldaat Grevesse te gaan halen. Ze zullen hem niet kunnen terugbrengen maar ze zullen zijn overlijden kunnen vaststellen. |
| 12:30 | Vuur op de klokkentoren van de kerk van Barchon en op de hoeve Rousseau. De twee gebouwen branden. |
| 14:00 | Vuur van de 2 7,5 cm koepels op een colonne vrachtwagens die de Thier van Troisfontaines in Blegny oprijdt. |
| 15:00 | Inspectie van het fort door de commandant. Hij stelt vast dat de diamantgrachten van de kazematten zijn opgevuld tot de onderste schietgaten. Een ploeg wordt aan het werk gezet om het dispositief weer in orde te brengen. |
| 19:00 | De vliegtuigen die de forten bombarderen, tanken bij op de oude luchthaven van Ans. Vuurbevel voor de 15 cm koepel van 20 tot 22 uur. |
| De vermeldingen van de dag gaan naar luitenant Mans en marechaussee Ghislain. | |
| Donderdag 16 mei 1940 | |
| 03:00 | De Duitsers kruipen in de velden rond het fort. Sommigen zijn reeds op de glacis. De 7,5 cm koepels vuren kartetsen. De mitrailleurs/granaatwerperskoepel vuurt eveneens. |
| 04:00 | De kalmte is teruggekeerd maar het fort blijft in paraatheid. |
| 04:30 | Uittocht van een patrouille. |
| 05:00 | De patrouille van marechaussee Appeltants keert terug. De Duitsers hebben zich teruggetrokken in Housse. De radio ontvangt de boodschap van Koning Leopold III: "Kolonel Modard, commandanten van de forten, officieren, onderofficieren en soldaten van de VSL, weersta tot het einde voor het Vaderland. Ik ben trots op jullie." |
| 08:00 | De commandant verzamelt zijn mannen in de centrale galerij en leest hun de koninklijke boodschap voor. Het moreel is intact als op de eerste dag en de emotie is intens en vermengd met trots. |
| 08:30 | De schuilplaats AC1 meldt een colonne van 200 man die de weg Haccourt-Vivegnis afdaalt. De kop van de colonne bereikt de hoeve Duchene. Er volgt vuur van de 2 10,5 cm koepels in die richting. De colonne wordt uiteengedreven en er zijn zware verliezen bij de vijand. |
| 09:27 | Vuur op de luchthaven van Ans. |
| 09:45 | Vuur van de rechter 15 cm koepel. Dit vuur moet duren tot 12 uur. |
| 11:00 | Vuur op een vijandelijke batterij geïnstalleerd bij het huis Embarras te Trembleur. Vuur van de 2 7,5 cm koepels. Er zijn verliezen bij de vijand. |
| 16:00 | Begin van een hevig bombardement op het fort. De obussen hebben een kaliber van 305 en meer. |
| 19:00 | Het fort wordt nog steeds bestookt door obussen van zeer groot kaliber. |
| 21:00 | Het bombardement neemt in intensiteit af om weldra helemaal te stoppen. |
| 21:32 | Vuur op Withuis en op Riemst. |
| 22:00 | Schietincident aan de rechter 15 cm koepel. De richtplaat is gesprongen. Sinds het bombardement van 14 mei is dit stuk niet meer in evenwicht, daar de hele koepel is geschokt. Bij elk schot werkt deze onevenwichtigheid door op de meest delicate organen en leidt geleidelijk tot het afschuiven van de pennen van de richtplaat. |
| Wednesday, 15 May 1940 | |
| 02:00 | The armoured observation post reports several enemy patrols around the fort. Fire from the machine gun/grenade launcher cupola. |
| 04:00 | The armoured observation post reports significant German groups around the fort. Fire from the machine gun/grenade launcher cupola as well as canister fire from the 75 mm cupolas. |
| 07:00 | The engineers under Lovinfosse set to work to block the breach in the counterscarp wall at salient III pulverised yesterday. A barrier of anti-tank mines is set up, then a normal network of 4 rows of barbed wire and finally a tangle ending at the counterscarp wall and fixed to it on either side of the breach. |
| 08:00 | The fort is bombarded by irregularly spaced salvos. |
| 09:30 | Departure of 2 patrols: Lieutenant Mans, Private Grevesse, Private Levecque, Sergeant Ghislain and 2 soldiers. |
| 11:00 | The armoured observation post reports that one of our patrolmen has just fallen at the junction of the military road with the Barchon-Housse road. |
| 11:30 | Return of the two patrols. Grevesse was hit when the patrol was machine-gunned by Germans nestled in the bell tower of Barchon church and at the Rousseau farm. Lieutenant Mans and Sergeant Ghislain go out again to try to retrieve Private Grevesse. They will not manage to bring him back but they will be able to ascertain his death. |
| 12:30 | Fire on the bell tower of Barchon church and on the Rousseau farm. Both buildings burn. |
| 14:00 | Fire from the 2 75 mm cupolas on a column of trucks climbing the Thier de Troisfontaines in Blegny. |
| 15:00 | Inspection of the fort by the commandant. He notes that the diamond ditches of the casemates are filled up to the lower embrasures. A team is set to work to restore the device to working order. |
| 19:00 | The aircraft bombing the forts refuel at the old Ans airfield. Fire order for the 150 mm cupola from 20:00 to 22:00. |
| The day's mentions go to Lieutenant Mans and Sergeant Ghislain. | |
| Thursday, 16 May 1940 | |
| 03:00 | The Germans are crawling in the fields around the fort. Some are already on the glacis. The 75 mm cupolas fire canister. The machine gun/grenade launcher cupola also fires. |
| 04:00 | Calm has returned but the fort remains on alert. |
| 04:30 | Departure of a patrol. |
| 05:00 | The patrol of Sergeant Appeltants returns. The Germans have withdrawn into Housse. The radio receives the message from King Leopold III: "Colonel Modard, commanders of the forts, officers, non-commissioned officers and soldiers of the FPL, resist to the end for the Homeland. I am proud of you." |
| 08:00 | The commandant gathers his men in the central gallery and reads them the royal message. Morale is intact as on the first day, and emotion is intense and mixed with pride. |
| 08:30 | Shelter AC1 reports a column of 200 men descending the Haccourt-Vivegnis road. The head of the column reaches the Duchene farm. Fire from the 2 105 mm cupolas in that direction follows. The column is dispersed and there are heavy losses among the enemy. |
| 09:27 | Fire on Ans airfield. |
| 09:45 | Fire from the right 150 mm cupola. This fire is to continue until 12:00. |
| 11:00 | Fire on an enemy battery installed near the Embarras house at Trembleur. Fire from the 2 75 mm cupolas. There are losses among the enemy. |
| 16:00 | Beginning of a violent bombardment on the fort. The shells have a calibre of 305 and more. |
| 19:00 | The fort is still being pounded by shells of very large calibre. |
| 21:00 | The bombardment decreases in intensity, soon stopping completely. |
| 21:32 | Fire on Withuis and on Riemst. |
| 22:00 | Firing incident at the right 150 mm cupola. The traverse plate has sheared. Since the bombardment of 14 May, this piece is no longer in balance, the entire cupola having been shaken. With each shot, this imbalance affects the most delicate organs, gradually leading to the shearing of the traverse plate bolts. |
| Středa 15. května 1940 | |
| 02:00 | Pancéřovaná pozorovatelna hlásí několik nepřátelských hlídek kolem pevnosti. Palba z kulometné/granátometné kopule. |
| 04:00 | Pancéřovaná pozorovatelna hlásí významné německé skupiny kolem pevnosti. Palba z kulometné/granátometné kopule a také kartáčová střelba ze 75mm kopulí. |
| 07:00 | Ženisté pod vedením Lovinfosse se dávají do práce, aby zacelili průlom v kontreskarpové zdi na salientu III, který byl včera rozmetán. Je vytvořena překážka z protitankových min, poté normální síť ze 4 řad ostnatého drátu a nakonec spleť končící u kontreskarpové zdi a upevněná k ní na obou stranách průlomu. |
| 08:00 | Pevnost je bombardována nepravidelně rozmístěnými salvami. |
| 09:30 | Výstup 2 hlídek: Poručík Mans, vojín Grevesse, vojín Levecque, četař Ghislain a 2 vojáci. |
| 11:00 | Pancéřovaná pozorovatelna hlásí, že jeden z našich hlídkujících právě padl na křižovatce vojenské silnice se silnicí Barchon-Housse. |
| 11:30 | Návrat obou hlídek. Grevesse byl zasažen, když byla hlídka postřelována Němci ukrytými ve zvonici kostela v Barchonu a na statku Rousseau. Poručík Mans a četař Ghislain znovu vycházejí ve snaze přinést vojína Grevesse. Nepodaří se jim ho přivést zpět, ale budou moci konstatovat jeho smrt. |
| 12:30 | Palba na zvonici kostela v Barchonu a na statek Rousseau. Obě budovy hoří. |
| 14:00 | Palba ze 2 75mm kopulí na kolonu nákladních automobilů, která stoupá po Thier de Troisfontaines v Blegny. |
| 15:00 | Inspekce pevnosti velitelem. Konstatuje, že diamantové příkopy kasemat jsou zasypány až k dolním střílnám. Tým je dán do práce, aby zařízení uvedl do provozuschopného stavu. |
| 19:00 | Letadla bombardující pevnosti doplňují palivo na starém letišti v Ans. Rozkaz k palbě pro 150mm kopuli od 20:00 do 22:00. |
| Denní zmínky připadají poručíku Mansovi a četaři Ghislainovi. | |
| Čtvrtek 16. května 1940 | |
| 03:00 | Němci se plazí v polích kolem pevnosti. Někteří jsou již na glacis. 75mm kopule střílejí kartáče. Kulometná/granátometná kopule také střílí. |
| 04:00 | Nastolil se klid, ale pevnost zůstává v pohotovosti. |
| 04:30 | Výstup hlídky. |
| 05:00 | Hlídka četaře Appeltantse se vrací. Němci se stáhli do Housse. Rádio přijímá zprávu od krále Leopolda III.: "Plukovníku Modarde, velitelé pevností, důstojníci, poddůstojníci a vojáci OPL, odolávejte do konce pro Vlast. Jsem na vás hrdý." |
| 08:00 | Velitel shromáždí své muže v centrální galerii a přečte jim královskou zprávu. Morálka je neporušená jako první den a emoce jsou intenzivní a smíšené s hrdostí. |
| 08:30 | Úkryt AC1 hlásí kolonu 200 mužů sestupující po silnici Haccourt-Vivegnis. Čelo kolony dosahuje statku Duchene. Následuje palba ze 2 105mm kopulí tímto směrem. Kolona je rozprášena a nepřítel utrpí těžké ztráty. |
| 09:27 | Palba na letiště v Ans. |
| 09:45 | Palba z pravé 150mm kopule. Tato palba má pokračovat do 12:00. |
| 11:00 | Palba na nepřátelskou baterii umístěnou poblíž domu Embarras v Trembleur. Palba ze 2 75mm kopulí. Mezi nepřítelem jsou ztráty. |
| 16:00 | Začátek prudkého bombardování pevnosti. Granáty mají ráži 305 a více. |
| 19:00 | Pevnost je stále ostřelována granáty velmi velké ráže. |
| 21:00 | Bombardování slábne na intenzitě a brzy úplně ustane. |
| 21:32 | Palba na Withuis a na Riemst. |
| 22:00 | Porucha při střelbě na pravé 150mm kopuli. Nábojová deska praskla. Od bombardování 14. května není tento kus v rovnováze, protože celá kopule byla otřesena. Při každém výstřelu se tato nerovnováha přenáší na nejcitlivější orgány a postupně vede ke střihu čepů nábojové desky. |
| Vendredi 17 mai 1940 | |
| 02:30 | La coupole de 150 droite est à nouveau en état de tirer. |
| 03:15 | Nouvel incident à la coupole de 150 droite. Les goujons sont à nouveau cisaillés. |
| 03:30 | Les 2 coupoles de 105 tirent sur Withuis. |
| 05:00 | Début d'un bombardement d'artillerie avec des pièces de tous calibres. Ce bombardement ne s'arrêtera qu'à 10:30. |
| 11:25 | Bombardement par avions en piqué. |
| 12:05 | Fin du bombardement. |
| 13:10 | Nouveau bombardement par avions Stukas. 124 bombes exploseront au cours de cette action. |
| 14:00 | Fin du bombardement. Une bombe est tombée à l'aplomb du sas d'entrée et la porte est coincée. Il n'est plus possible de sortir du fort de ce côté. |
| 14:02 | Tirs sur Withuis et sur Riemst. |
| 14:20 | Les Stukas sont de retour et le pilonnage du fort dure pendant 20 longues minutes. Le commandant sort du fort pour inspection et note ce qui suit. Les parois du sas d'entrée sont à moitié écroulées. L'aspect des fossés est à peine reconnaissable. Ils sont remplis de monticules de terre de 2 à 3 mètres de hauteur. Les fossés diamant sont remplis de terre durcie jusqu'au-dessus des embrasures des coffres de la courtine. S'il y avait une attaque d'infanterie sur le fort, les coffres de gorge seraient dans l'impossibilité de tirer. Nous mettons une équipe à l'ouvrage pour créer, à l'aide de pioches et de pelles, des couloirs de tir. Ce travail est souvent interrompu par les aviateurs allemands qui viennent mitrailler les hommes. Cet après-midi se passera heureusement sans perte d'homme. Même spectacle dans la rampe d'accès. Des monticules de terre recouvrent les chevaux de frise. La défense de la rampe d'accès est compromise. Les murs du coffre d'alerte se sont écroulés en grande partie. L'armature du béton est à nu. Le mur avant d'escarpe est sur le point de s'écrouler. Les murs d'escarpe de la courtine sont complètement démantelés. Tout est en ruine, tout est fissuré à l'intérieur et à l'extérieur du fort. Une énorme fissure s'est creusée dans le puits du monte-charge de la galerie du saillant I et elle se prolonge jusqu'à la galerie des munitions à plus de 20 mètres sous le sol. Les plus grandes destructions ont été portées à la contrescarpe. Tout le mur de gorge est fissuré. Certaines fissures permettent l'introduction de 4 doigts. Le pont sous la poterne est coincé dans son logement. |
| 15:22 | La tour d'air signale que les Allemands sont installés à proximité de la ferme Nanet (Couvelence) et tirent dans les embrasures de la tour. Tirs de 75 sur la ferme Nanet. Un blessé à la tour. Le soldat Willems a le front et le nez éraflé par une balle. |
| 17:30 | Nouveau bombardement par avions. |
| 17:45 | Nouvelle escadrille d'avions attaque le fort. Cette fois les avions lâchent des paquets qui s'ouvrent en touchant le sol et dégagent une épaisse fumée noire. |
| 18:05 | Le vent chasse un peu la fumée vers Housse. |
| 18:46 | Une batterie tirant sur Pontisse est découverte à Sabaré (Cheratte Hauteurs) et réduite au silence par la coupole de 105. |
| 19:30 | Des observateurs allemands au couvent de Blegny. Tirs des deux coupoles de 105 sur cet objectif. Le couvent est en feu. Fin du tir. |
| 22:00 | On assiste à une série de tirs d'armes automatiques. Dans son journal de campagne, le commandant Pourbaix note: "L'enthousiasme, le courage des hommes de Barchon n'a pas faibli. Nous sommes prêts pour un long siège, décidés à lutter jusqu'à l'extrême limite de nos forces". |
| Freitag, 17. Mai 1940 | |
| 02:30 | Die rechte 150-mm-Kuppel ist wieder feuerbereit. |
| 03:15 | Neuer Vorfall an der rechten 150-mm-Kuppel. Die Bolzen sind wieder geschert. |
| 03:30 | Die beiden 105-mm-Kuppeln schießen auf Withuis. |
| 05:00 | Beginn eines Artilleriebombardements mit Geschützen aller Kaliber. Dieses Bombardement wird erst um 10:30 enden. |
| 11:25 | Bombardement durch Sturzflugzeuge. |
| 12:05 | Ende des Bombardements. |
| 13:10 | Neues Bombardement durch Stuka-Flugzeuge. 124 Bomben werden bei diesem Angriff explodieren. |
| 14:00 | Ende des Bombardements. Eine Bombe ist senkrecht auf die Eingangsschleuse gefallen und die Tür ist blockiert. Es ist nicht mehr möglich, das Fort von dieser Seite zu verlassen. |
| 14:02 | Beschuss von Withuis und Riemst. |
| 14:20 | Die Stukas sind zurück und das Trommelfeuer auf das Fort dauert 20 lange Minuten. Der Kommandant verlässt das Fort zur Inspektion und notiert folgendes. Die Wände der Eingangsschleuse sind halb eingestürzt. Das Aussehen der Gräben ist kaum wiederzuerkennen. Sie sind mit Erdaufschüttungen von 2 bis 3 Metern Höhe gefüllt. Die Diamantgräben sind mit erhärteter Erde bis über die Schießscharten der Kurtinenkasematten gefüllt. Bei einem Infanterieangriff auf das Fort wären die Kehlkasematten nicht in der Lage zu schießen. Wir setzen ein Team ein, um mit Spitzhacken und Schaufeln Feuergassen zu schaffen. Diese Arbeit wird oft durch deutsche Flieger unterbrochen, die die Männer mit Maschinengewehren beschießen. Dieser Nachmittag wird glücklicherweise ohne Menschenverlust verlaufen. Gleiches Bild auf der Zufahrtsrampe. Erdaufschüttungen bedecken die spanischen Reiter. Die Verteidigung der Zufahrtsrampe ist beeinträchtigt. Die Wände der Alarmkasematte sind größtenteils eingestürzt. Die Betonarmierung liegt frei. Die vordere Eskarpenmauer steht kurz vor dem Einsturz. Die Eskarpenmauern der Kurtine sind vollständig abgetragen. Alles liegt in Trümmern, alles ist innen und außen im Fort gerissen. Ein riesiger Riss hat sich im Aufzugsschacht der Galerie des Bastions I gebildet und erstreckt sich bis zur Munitionsgalerie in mehr als 20 Metern Tiefe. Die größten Zerstörungen wurden an der Kontreskarpe angerichtet. Die gesamte Kehlmauer ist gerissen. Einige Risse erlauben das Einführen von 4 Fingern. Die Brücke unter der Poterne ist in ihrer Aufnahme steckengeblieben. |
| 15:22 | Der Luftturm meldet, dass die Deutschen in der Nähe des Bauernhofs Nanet (Couvelence) Stellung bezogen haben und in die Schießscharten des Turms schießen. 75-mm-Beschuss auf den Bauernhof Nanet. Ein Verletzter am Turm. Soldat Willems hat Stirn und Nase von einer Kugel aufgeschürft. |
| 17:30 | Neues Bombardement durch Flugzeuge. |
| 17:45 | Eine neue Flugzeugstaffel greift das Fort an. Dieses Mal werfen die Flugzeuge Pakete ab, die beim Aufprall auf den Boden aufplatzen und einen dicken schwarzen Rauch freisetzen. |
| 18:05 | Der Wind treibt den Rauch etwas in Richtung Housse. |
| 18:46 | Eine auf Pontisse feuernde Batterie wird in Sabaré (Cheratte Hauteurs) entdeckt und von der 105-mm-Kuppel zum Schweigen gebracht. |
| 19:30 | Deutsche Beobachter im Kloster von Blegny. Beschuss durch beide 105-mm-Kuppeln auf dieses Ziel. Das Kloster steht in Flammen. Ende des Beschusses. |
| 22:00 | Eine Reihe von Schüssen aus automatischen Waffen ist zu beobachten. In seinem Feldtagebuch notiert Kommandant Pourbaix: "Die Begeisterung, der Mut der Männer von Barchon hat nicht nachgelassen. Wir sind bereit für eine lange Belagerung, entschlossen, bis an die äußerste Grenze unserer Kräfte zu kämpfen". |
| Vrijdag 17 mei 1940 | |
| 02:30 | De rechter 150-koepel is weer in staat om te vuren. |
| 03:15 | Opnieuw een incident met de rechter 150-koepel. De bouten zijn opnieuw afgescherd. |
| 03:30 | De 2 koepels van 105 vuren op Withuis. |
| 05:00 | Begin van een artilleriebombardement met stukken van alle kalibers. Dit bombardement zal pas om 10:30 stoppen. |
| 11:25 | Bombardement door duikvliegtuigen. |
| 12:05 | Einde van het bombardement. |
| 13:10 | Nieuw bombardement door Stuka-vliegtuigen. 124 bommen zullen tijdens deze actie ontploffen. |
| 14:00 | Einde van het bombardement. Een bom is loodrecht op de toegangssluis gevallen en de deur zit klem. Het is niet meer mogelijk het fort aan deze kant te verlaten. |
| 14:02 | Vuur op Withuis en op Riemst. |
| 14:20 | De Stuka's zijn terug en de beschieting van het fort duurt 20 lange minuten. De commandant verlaat het fort voor inspectie en noteert het volgende. De wanden van de toegangssluis zijn half ingestort. Het aanzien van de grachten is nauwelijks herkenbaar. Ze zijn gevuld met aarden heuveltjes van 2 tot 3 meter hoog. De diamantgrachten zijn gevuld met verharde aarde tot boven de schietgaten van de courtinekazematten. Als er een infanterieaanval op het fort zou zijn, zouden de keelkazematten niet kunnen vuren. We zetten een ploeg aan het werk om met houwelen en schoppen schietgaten te creëren. Dit werk wordt vaak onderbroken door Duitse vliegers die de mannen mitrailleren. Deze namiddag zal gelukkig zonder mannenverlies verlopen. Hetzelfde beeld op de toegangshelling. Aarden heuveltjes bedekken de paardenvijgen. De verdediging van de toegangshelling is in gevaar. De muren van de alarmkazemat zijn grotendeels ingestort. De wapening van het beton ligt bloot. De voorste escarpmuur staat op instorten. De escarpmuren van de courtine zijn volledig gesloopt. Alles is in puin, alles is binnen en buiten het fort gescheurd. Een enorme scheur is ontstaan in de liftput van de galerij van saillant I en deze strekt zich uit tot de munitiegalerij op meer dan 20 meter onder de grond. De grootste vernielingen zijn toegebracht aan de contrescarpe. De hele keelmuur is gescheurd. Sommige scheuren laten het inbrengen van 4 vingers toe. De brug onder de poterne zit klem in zijn behuizing. |
| 15:22 | De luchttoren meldt dat de Duitsers zich in de buurt van de boerderij Nanet (Couvelence) hebben geïnstalleerd en in de schietgaten van de toren vuren. 75 mm vuur op de boerderij Nanet. Een gewonde aan de toren. Soldaat Willems heeft voorhoofd en neus geschramd door een kogel. |
| 17:30 | Nieuw bombardement door vliegtuigen. |
| 17:45 | Een nieuw eskader vliegtuigen valt het fort aan. Deze keer laten de vliegtuigen pakketten vallen die bij grondcontact opensplijten en een dikke zwarte rook verspreiden. |
| 18:05 | De wind jaagt de rook een beetje richting Housse. |
| 18:46 | Een batterij die op Pontisse vuurt wordt ontdekt in Sabaré (Cheratte Hauteurs) en tot zwijgen gebracht door de 105-koepel. |
| 19:30 | Duitse waarnemers in het klooster van Blegny. Vuur van beide 105-koepels op dit doelwit. Het klooster staat in brand. Einde van het vuur. |
| 22:00 | Er is een reeks vuurstoten van automatische wapens te horen. In zijn velddagboek noteert commandant Pourbaix: "Het enthousiasme, de moed van de mannen van Barchon is niet verminderd. We zijn klaar voor een lang beleg, vastbesloten om te vechten tot het uiterste van onze krachten". |
| Friday 17 May 1940 | |
| 02:30 | The right 150 mm cupola is again ready to fire. |
| 03:15 | New incident at the right 150 mm cupola. The bolts are sheared again. |
| 03:30 | The 2 cupolas of 105 fire on Withuis. |
| 05:00 | Beginning of an artillery bombardment with pieces of all calibers. This bombardment will not stop until 10:30. |
| 11:25 | Bombardment by dive bombers. |
| 12:05 | End of the bombardment. |
| 13:10 | New bombardment by Stuka aircraft. 124 bombs will explode during this action. |
| 14:00 | End of the bombardment. A bomb fell directly above the entrance airlock and the door is stuck. It is no longer possible to exit the fort from this side. |
| 14:02 | Fire on Withuis and on Riemst. |
| 14:20 | The Stukas are back and the shelling of the fort lasts for 20 long minutes. The commander leaves the fort for inspection and notes the following. The walls of the entrance airlock are half collapsed. The appearance of the ditches is barely recognizable. They are filled with mounds of earth 2 to 3 meters high. The diamond ditches are filled with hardened earth up above the embrasures of the curtain casemates. If there were an infantry attack on the fort, the throat casemates would be unable to fire. We put a team to work to create, using picks and shovels, firing lanes. This work is often interrupted by German airmen who come to machine-gun the men. This afternoon will fortunately pass without loss of men. Same spectacle on the access ramp. Mounds of earth cover the cheval de frise. The defense of the access ramp is compromised. The walls of the alert casemate have largely collapsed. The concrete reinforcement is exposed. The front escarp wall is about to collapse. The escarp walls of the curtain are completely dismantled. Everything is in ruins, everything is cracked inside and outside the fort. A huge crack has formed in the lift shaft of the gallery of salient I and it extends to the ammunition gallery at more than 20 meters below ground. The greatest destruction has been done to the counterscarp. The entire throat wall is cracked. Some cracks allow the insertion of 4 fingers. The bridge under the postern is stuck in its housing. |
| 15:22 | The air tower reports that the Germans are positioned near the Nanet farm (Couvelence) and are firing into the embrasures of the tower. 75 mm fire on the Nanet farm. One wounded at the tower. Soldier Willems has his forehead and nose grazed by a bullet. |
| 17:30 | New bombardment by aircraft. |
| 17:45 | A new squadron of aircraft attacks the fort. This time the aircraft drop packages that open upon touching the ground and release thick black smoke. |
| 18:05 | The wind drives the smoke a little towards Housse. |
| 18:46 | A battery firing on Pontisse is discovered at Sabaré (Cheratte Hauteurs) and silenced by the 105 mm cupola. |
| 19:30 | German observers at the convent of Blegny. Fire from both 105 mm cupolas on this target. The convent is on fire. End of fire. |
| 22:00 | A series of automatic weapons fire is observed. In his campaign diary, Commander Pourbaix notes: "The enthusiasm, the courage of the men of Barchon has not waned. We are ready for a long siege, determined to fight to the extreme limit of our forces". |
| Pátek 17. května 1940 | |
| 02:30 | Pravá 150mm kopule je opět ve stavu schopném střelby. |
| 03:15 | Nový incident na pravé 150mm kopuli. Šrouby jsou opět přestřiženy. |
| 03:30 | 2 kopule 105 mm střílejí na Withuis. |
| 05:00 | Začátek dělostřeleckého bombardování s kusy všech ráží. Toto bombardování skončí až v 10:30. |
| 11:25 | Bombardování střemhlavými letadly. |
| 12:05 | Konec bombardování. |
| 13:10 | Nové bombardování letadly Stuka. Během této akce exploduje 124 bomb. |
| 14:00 | Konec bombardování. Bomba dopadla svisle na vstupní sas a dveře jsou zaseknuty. Z této strany již není možné pevnost opustit. |
| 14:02 | Palba na Withuis a na Riemst. |
| 14:20 | Stuky se vracejí a bombardování pevnosti trvá 20 dlouhých minut. Velitel vychází z pevnosti na inspekci a zaznamenává následující. Stěny vstupního sasu jsou napůl zřícené. Vzhled příkopů je stěží rozpoznatelný. Jsou naplněny navršenou zeminou vysokou 2 až 3 metry. Diamantové příkopy jsou naplněny ztvrdlou zeminou až nad střílny kasemat kurtiny. Kdyby došlo k pěchotnímu útoku na pevnost, kasematy v krku by nemohly střílet. Nasazujeme tým, aby s pomocí krumpáčů a lopat vytvořil střelecké průchody. Tato práce je často přerušována německými letci, kteří přilétají ostřelovat muže kulomety. Toto odpoledne naštěstí proběhne bez ztrát na životech. Stejný obraz na přístupové rampě. Návrší země pokrývají ježci. Obrana přístupové rampy je ohrožena. Zdi výstražné kasematy se z velké části zhroutily. Výztuž betonu je obnažena. Přední eskarpová zeď je na pokraji zřícení. Eskarpové zdi kurtiny jsou zcela rozebrány. Vše je v troskách, vše je uvnitř i vně pevnosti popraskané. Obrovská prasklina se vytvořila ve šachtě výtahu galerie salientu I a táhne se až k muníční galerii ve více než 20 metrech pod zemí. Největší destrukce byly provedeny na kontreskarpě. Celá zeď krku je popraskaná. Některé praskliny umožňují vsunutí 4 prstů. Most pod poternou je zaseknut ve svém ložišti. |
| 15:22 | Vzdušná věž hlásí, že se Němci usadili v blízkosti farmy Nanet (Couvelence) a střílejí do střílen věže. 75mm palba na farmu Nanet. Jeden zraněný u věže. Voják Willems má čelo a nos odřený kulkou. |
| 17:30 | Nové bombardování letadly. |
| 17:45 | Nová letka letadel útočí na pevnost. Tentokrát letadla shazují balíčky, které se při dopadu na zem otevřou a uvolňují hustý černý kouř. |
| 18:05 | Vítr žene kouř trochu směrem k Housse. |
| 18:46 | Baterie střílející na Pontisse je objevena v Sabaré (Cheratte Hauteurs) a umlčena 105mm kopulí. |
| 19:30 | Němečtí pozorovatelé v klášteře Blegny. Palba obou 105mm kopulí na tento cíl. Klášter hoří. Konec palby. |
| 22:00 | Je pozorována série výstřelů z automatických zbraní. Ve svém polním deníku velitel Pourbaix poznamenává: "Nadšení, odvaha mužů z Barchonu neochablo. Jsme připraveni na dlouhé obléhání, odhodláni bojovat až do krajnosti svých sil". |
| Samedi 18 mai 1940 | |
| 06:10 | Dès l'aube, le fort est bombardé par des obus de tous calibres, les plus gros étant de 305 ou de 350. Mais les armes à obus de rupture, placées dans les tranchées et abris creusés par l'infanterie belge, eurent des résultats décisifs dans la destruction des organes de tir. Le brigadier Raemaekers est blessé au visage et reprendra son poste d'observation après avoir été soigné à l'infirmerie. |
| 06:15 | Tirs de la coupole de 75 sur la ferme Nanet. |
| 06:30 | Un gros obus de rupture frappe la coupole de 105 droite. Cette coupole est détruite et on y relève 4 blessés: le maréchal des logis Mertens, blessé au bras, le soldat Grandry, blessé à 3 endroits, le soldat Lemmens, blessé au visage et le soldat Mellemans, blessé aux jambes. |
| 07:15 | Le Lieutenant Jungling s'installe au poste d'observation cuirassé d'où il va diriger les tirs des coupoles restantes. |
| 07:30 | Destruction d'une batterie ennemie installée sur le terrain de football de Housse par la coupole de 75 du saillant III commandée par le premier maréchal de logis Danthine. |
| 09:00 | Les tirs ennemis à obus de rupture et à balles anti-tank ont repris contre les embrasures de la tour d'air. |
| 09:10 | Tirs de la coupole de 75 du saillant I sur les fermes Mohring et Nanet. Fin du feu ennemi. 2 blessés à la tour d'air: le soldat Bourdouxhe, blessé à la jambe gauche et le brigadier Deprez qui mourra d'une balle anti-chars de 20 mm dans les reins. Il sera la quatrième victime du fort de Barchon. |
| 09:40 | Nouveau bombardement par avions. |
| 10:14 | La coupole de 75 du saillant III neutralise une section de mortiers installés au carrefour Maréchal. |
| 10:15 | Tirs de la coupole de 75 droite sur Riemst. |
| 11:15 | Tirs des derniers obus de 105 sur une batterie ennemie installée au charbonnage de Trembleur. Cette batterie est détruite. |
| 11:45 | Neuvième bombardement par avions. Le bombardement continue avec la même violence. Les défenseurs du fort estiment qu'environ 4 000 obus sont tombés sur le fort depuis l'aube. |
| 12:15 | Des parlementaires se présentent au fort. Le commandant Pourbaix, accompagné par le Lieutenant Jungling les reçoivent. Les Allemands demandent à parler au major ou au colonel du fort. Après mise au point, voici intégralement relaté le récit de cette entrevue. Parlementaires allemands: "Nous sommes des parlementaires officiellement désignés par le général de Division pour venir vous demander la reddition de votre fort. Nous sommes chargés de vous dire que les troupes allemandes qui se trouvent devant le fort sont remplies d'admiration devant votre courage et votre ténacité au cours des 7 jours écoulés du siège. Mon général affirme que la garnison du fort recevra les honneurs de la guerre et que les officiers pourront conserver leur épée, et qu'aucun officier du fort ne sera fusillé. Nous avons rassemblé autour de ce fort des quantités considérables d'artillerie et des moyens de destruction tels que toute résistance de votre part est désormais imposible et inutile. Vous devez vous attendre à être bombardés dorénavant par obus et bombes de tous calibres d'une manière continue. Nos grosses pièces d'artillerie n'ont fait jusqu'à présent que régler leurs tirs. Dès qu'elles passeront à la destruction, votre situation deviendra rapidement intenable". Commandant Pourbaix: "Je ne rends pas le fort". Parlementaires allemands: "Rendez vous bien compte de votre situation qui est désespérée. Je vous demande de vous retirer quelques instants dans votre fort et de prendre l'avis de tous vos officiers". Commandant Pourbaix: "Je ne rends pas le fort. Nous nous défendrons jusqu'à l'extrême limite de nos forces". Les parlementaires s'en vont et les deux officiers rentrent dans le fort. Le Conseil de Défense est réuni. Il se compose du commandant Pourbaix, du lieutenant Jungling, du lieutenant médecin Dessart et du lieutenant Mans (le plus jeune officier). Le commandant communique à ses hommes la réponse qu'il a faite aux Allemands. Le moral des hommes du fort de Barchon est bon. |
| 13:15 | Le bombardement a repris violemment avec des obus de tout gros calibre. |
| 13:45 | Suite au bombardement, la coupole de 75 du saillant III est hors service. |
| 14:15 | Le bombardement ne cesse pas. |
| 14:30 | Le bombardement diminue en intensité. Le poste d'observation cuirassé signale qu'il y a des Allemands sur les glacis et dans les champs environnants. Tirs de la dernière coupole de 75 du saillant I avec boîtes à balles. La coupole mitrailleuses/lance-grenades effectue sa mission de barrage, mais cette coupole tourne très lentement (45 minutes pour un tour complet). Dans la coupole de 75 du saillant I, le soldat Lizin est blessé au front d'un éclat d'acier. |
| 17:00 | Ces deux organes, restant pour la défense rapprochée, sont toujours en activité. Un trou subsiste néanmoins dans le système de défense entre le champ de rails et le saillant III. C'est précisément à cet endroit que le mur de contrescarpe a été éventré le 14 mai. C'est le point faible de la défense. |
| 17:15 | L'avance de l'infanterie allemande a cessé. |
| 17:20 | Le commandant demande l'aide des forts de Pontisse et d'Aubin-Neufchâteau. Pas de réponse donnée à son appel. Survient un bombardement par obus de rupture sur la coupole de 75 du saillant I et sur la coupole mitrailleuses/lance-grenades. Ces deux coupoles doivent être évacuées. Le fort n'a donc plus d'autres défenses que les fusils-mitrailleurs des fossés. Les coffres des fossés subissent une attaque au lance-flammes qui projettent un liquide enflammé dans les embrasures. De petits canons à obus de rupture tirent également dans les embrasures depuis le glacis du saillant III. Le soldat Lemoine est blessé à la face par une balle entrée par une embrasure du coffre de tête. |
| 18:00 | Les Allemands ont pris pied sur le massif central du fort et un fantassin allemand y a planté un drapeau à croix gammée. Le Conseil de Défense se réunit et décide de rendre le fort. Lorsque toutes les destructions sont opérées, les vaillants défenseurs du fort de Barchon sortent par la tour d'air après 9 jours de siège. Les hommes sont placés par rangs de 3 sur la route militaire le long des glacis où se trouvaient des mitrailleuses braquées sur eux. C'est là qu'ils pourront voir que, aussi bien le fort que les environs sont remplis d'Allemands. Environ 1 500 hommes ont participé à l'attaque finale. C'est à ce moment que le colonel Von Mayer remettra au commandant Pourbaix son sabre afin d'honorer la vaillance des défenseurs du fort. Plus de 50 000 cartouches et 11 000 obus auront été tirés par les Belges. Quatre de ces braves auront laissé leur vie et 22 blessés seront évacués. Pour tous, un nouvel épisode allait commencer. Il durera 5 ans, c'est la captivité en déportation. Les troupes allemandes qui ont attaqué le fort de Barchon et le fort d'Evegnée étaient commandées par le colonel Von Mayer. C'était le 344e Régiment d'infanterie. Le major Mokel s'occupait du siège de Barchon. |
| Le 20 novembre 1946, le général-major Bouloffe, Président de la Commission des Forts, propose que le fort de Barchon soit cité à l'ordre du jour pour le motif suivant: "Sous la conduite énergique et décidée de son commandant le capitaine-commandant Pourbaix, le fort de Barchon a opposé à l'ennemi une résistance héroïque de tous les instants. Malgré un bombardement d'artillerie de plusieurs jours et neuf bombardements d'avions en piqué, son personnel d'une combativité admirable a repoussé plusieurs attaques ennemies. Il a succombé le 18 mai après un assaut furieux de l'ennemi qui était parvenu à annihiler complètement les moyens d'action du fort et de son personnel". | |
| Samstag, 18. Mai 1940 | |
| 06:10 | Gleich in der Morgendämmerung wird das Fort von Geschossen aller Kaliber beschossen, die größten waren 305 oder 350. Doch die Sprenggranatenwaffen, die in den von der belgischen Infanterie gegrabenen Gräben und Unterständen platziert waren, hatten entscheidende Ergebnisse bei der Zerstörung der Feuerorgane. Brigadier Raemaekers wird im Gesicht verwundet und wird seinen Beobachtungsposten wieder einnehmen, nachdem er in der Krankenstation versorgt wurde. |
| 06:15 | Feuer der 75-mm-Kuppel auf den Bauernhof Nanet. |
| 06:30 | Eine große Sprenggranate trifft die rechte 105-mm-Kuppel. Diese Kuppel ist zerstört und es werden 4 Verwundete gemeldet: Wachtmeister Mertens, am Arm verwundet, Soldat Grandry, an 3 Stellen verwundet, Soldat Lemmens, im Gesicht verwundet und Soldat Mellemans, an den Beinen verwundet. |
| 07:15 | Leutnant Jungling bezieht den gepanzerten Beobachtungsposten, von wo aus er das Feuer der verbliebenen Kuppeln leiten wird. |
| 07:30 | Zerstörung einer feindlichen Batterie, die auf dem Fußballplatz von Housse installiert war, durch die 75-mm-Kuppel des Bastions III unter dem Kommando von Oberwachtmeister Danthine. |
| 09:00 | Die feindlichen Schüsse mit Sprenggranaten und Panzerabwehrgeschossen haben gegen die Schießscharten des Luftturms wiederaufgenommen. |
| 09:10 | Feuer der 75-mm-Kuppel des Bastions I auf die Bauernhöfe Mohring und Nanet. Ende des feindlichen Feuers. 2 Verwundete am Luftturm: Soldat Bourdouxhe, am linken Bein verwundet und Brigadier Deprez, der an einer 20-mm-Panzerabwehrkugel in den Nieren sterben wird. Er wird das vierte Opfer des Forts Barchon sein. |
| 09:40 | Neues Bombardement durch Flugzeuge. |
| 10:14 | Die 75-mm-Kuppel des Bastions III neutralisiert einen Mörserabschnitt, der am Maréchal-Kreuzweg installiert ist. |
| 10:15 | Feuer der rechten 75-mm-Kuppel auf Riemst. |
| 11:15 | Feuer der letzten 105-mm-Granaten auf eine feindliche Batterie, die im Kohlebergwerk von Trembleur installiert ist. Diese Batterie wird zerstört. |
| 11:45 | Neuntes Bombardement durch Flugzeuge. Das Bombardement setzt sich mit gleicher Heftigkeit fort. Die Verteidiger des Forts schätzen, dass seit der Morgendämmerung etwa 4.000 Geschosse auf das Fort gefallen sind. |
| 12:15 | Parlamentäre stellen sich beim Fort ein. Kommandant Pourbaix, begleitet von Leutnant Jungling, empfängt sie. Die Deutschen verlangen, mit dem Major oder dem Colonel des Forts zu sprechen. Nach Klärung wird hier der Bericht dieser Unterredung vollständig wiedergegeben. Deutsche Parlamentäre: "Wir sind offiziell vom Divisionsgeneral beauftragte Parlamentäre, um Sie zur Übergabe Ihres Forts aufzufordern. Wir sind beauftragt, Ihnen zu sagen, dass die deutschen Truppen vor dem Fort voller Bewunderung für Ihren Mut und Ihre Hartnäckigkeit während der vergangenen 7 Tage der Belagerung sind. Mein General versichert, dass die Garnison des Forts die Ehren des Krieges erhalten wird und dass die Offiziere ihren Degen behalten können, und dass kein Offizier des Forts erschossen wird. Wir haben um dieses Fort herum beträchtliche Mengen an Artillerie und Zerstörungsmittel zusammengezogen, so dass jeder Widerstand Ihrerseits von nun an unmöglich und nutzlos ist. Sie müssen sich darauf einstellen, von nun an ständig mit Geschossen und Bomben aller Kaliber bombardiert zu werden. Unsere großen Artilleriegeschütze haben bis jetzt nur ihr Feuer gerichtet. Sobald sie zur Zerstörung übergehen, wird Ihre Lage schnell unhaltbar werden". Kommandant Pourbaix: "Ich gebe das Fort nicht auf". Deutsche Parlamentäre: "Machen Sie sich Ihre hoffnungslose Lage klar. Ich bitte Sie, sich für einige Augenblicke in Ihr Fort zurückzuziehen und die Meinung aller Ihrer Offiziere einzuholen". Kommandant Pourbaix: "Ich gebe das Fort nicht auf. Wir werden uns bis zur äußersten Grenze unserer Kräfte verteidigen". Die Parlamentäre gehen und die beiden Offiziere kehren ins Fort zurück. Der Verteidigungsrat wird einberufen. Er besteht aus Kommandant Pourbaix, Leutnant Jungling, Leutnant Arzt Dessart und Leutnant Mans (dem jüngsten Offizier). Der Kommandant teilt seinen Männern die Antwort mit, die er den Deutschen gegeben hat. Die Moral der Männer des Forts Barchon ist gut. |
| 13:15 | Das Bombardement hat heftig mit Geschossen aller großen Kaliber wiederaufgenommen. |
| 13:45 | Infolge des Bombardements ist die 75-mm-Kuppel des Bastions III außer Betrieb. |
| 14:15 | Das Bombardement hört nicht auf. |
| 14:30 | Das Bombardement nimmt an Intensität ab. Der gepanzerte Beobachtungsposten meldet, dass sich Deutsche auf den Glacis und in den umliegenden Feldern befinden. Feuer der letzten 75-mm-Kuppel des Bastions I mit Kartätschen. Die Maschinengewehr/Granatwerfer-Kuppel erfüllt ihre Sperraufgabe, aber diese Kuppel dreht sich sehr langsam (45 Minuten für eine vollständige Umdrehung). In der 75-mm-Kuppel des Bastions I wird Soldat Lizin an der Stirn von einem Stahlsplitter verwundet. |
| 17:00 | Diese beiden, für die Nahverteidigung verbliebenen Organe, sind noch aktiv. Dennoch bleibt eine Lücke im Verteidigungssystem zwischen dem Schienenfeld und Bastion III. Genau an dieser Stelle wurde die Kontreskarpenmauer am 14. Mai aufgerissen. Dies ist der Schwachpunkt der Verteidigung. |
| 17:15 | Der Vormarsch der deutschen Infanterie hat aufgehört. |
| 17:20 | Der Kommandant ruft die Forts Pontisse und Aubin-Neufchâteau um Hilfe an. Keine Antwort auf seinen Ruf. Es folgt ein Bombardement mit Sprenggranaten auf die 75-mm-Kuppel des Bastions I und auf die Maschinengewehr/Granatwerfer-Kuppel. Diese beiden Kuppeln müssen geräumt werden. Das Fort hat daher keine anderen Verteidigungsmittel mehr als die Maschinengewehre der Gräben. Die Kasematten der Gräben erleiden einen Flammenwerferangriff, der eine brennende Flüssigkeit in die Schießscharten spritzt. Kleine Sprenggranatengeschütze schießen ebenfalls aus dem Glacis des Bastions III in die Schießscharten. Soldat Lemoine wird im Gesicht von einer Kugel verwundet, die durch eine Schießscharte der Kopfkasematte eingedrungen ist. |
| 18:00 | Die Deutschen haben auf dem zentralen Massiv des Forts Fuß gefasst und ein deutscher Infanterist hat dort eine Hakenkreuzflagge gepflanzt. Der Verteidigungsrat tritt zusammen und beschließt, das Fort zu übergeben. Nachdem alle Zerstörungen durchgeführt sind, verlassen die tapferen Verteidiger des Forts Barchon nach 9-tägiger Belagerung durch den Luftturm. Die Männer werden in Reihen zu dritt auf der Militärstraße entlang der Glacis aufgestellt, wo Maschinengewehre auf sie gerichtet sind. Dort werden sie sehen, dass sowohl das Fort als auch die Umgebung voller Deutscher sind. Etwa 1.500 Mann haben an der letzten Attacke teilgenommen. In diesem Moment wird Oberst Von Mayer Kommandant Pourbaix seinen Säbel zurückgeben, um die Tapferkeit der Verteidiger des Forts zu ehren. Mehr als 50.000 Patronen und 11.000 Geschosse wurden von den Belgiern abgefeuert. Vier dieser Tapferen werden ihr Leben gelassen haben und 22 Verwundete werden evakuiert. Für alle sollte ein neues Kapitel beginnen. Es wird 5 Jahre dauern, es ist die Gefangenschaft in der Deportation. Die deutschen Truppen, die das Fort Barchon und das Fort Evegnée angegriffen haben, wurden von Oberst Von Mayer kommandiert. Es war das 344. Infanterieregiment. Major Mokel kümmerte sich um die Belagerung von Barchon. |
| Am 20. November 1946 schlägt Generalmajor Bouloffe, Vorsitzender der Fortkommission, vor, das Fort Barchon im Tagesbefehl zu erwähnen aus folgendem Grund: "Unter der energischen und entschlossenen Führung seines Kommandanten, Hauptmann-Kommandant Pourbaix, hat das Fort Barchon dem Feind ständig heldenhaften Widerstand entgegengesetzt. Trotz einer mehrtägigen Artilleriebombardierung und neun Bombardements durch Sturzkampfflugzeuge hat sein Personal mit bewundernswerter Kampfkraft mehrere feindliche Angriffe zurückgeschlagen. Es ist am 18. Mai nach einem wütenden Angriff des Feindes gefallen, dem es gelungen war, die Handlungsmittel des Forts und seines Personals vollständig zu vernichten". | |
| Zaterdag 18 mei 1940 | |
| 06:10 | Van bij het aanbreken van de dag wordt het fort gebombardeerd met granaten van alle kalibers, de grootste waren 305 of 350. Maar de wapens met brisantgranaten, geplaatst in de loopgraven en schuilplaatsen gegraven door de Belgische infanterie, hadden beslissende resultaten bij de vernietiging van de vuurorganen. Brigadier Raemaekers wordt in het gezicht gewond en zal zijn waarnemingspost hervatten nadat hij in de ziekenboeg verzorgd is. |
| 06:15 | Vuur van de 75-koepel op de boerderij Nanet. |
| 06:30 | Een grote brisantgranaat treft de rechter 105-koepel. Deze koepel is vernietigd en er worden 4 gewonden gemeld: opperwachtmeester Mertens, gewond aan de arm, soldaat Grandry, gewond op 3 plaatsen, soldaat Lemmens, gewond in het gezicht en soldaat Mellemans, gewond aan de benen. |
| 07:15 | Luitenant Jungling installeert zich op de gepantserde waarnemingspost van waar hij het vuur van de resterende koepels zal leiden. |
| 07:30 | Vernietiging van een vijandelijke batterij geïnstalleerd op het voetbalveld van Housse door de 75-koepel van saillant III onder bevel van eerste opperwachtmeester Danthine. |
| 09:00 | De vijandelijke schoten met brisantgranaten en anti-tankkogels hebben hernomen tegen de schietgaten van de luchttoren. |
| 09:10 | Vuur van de 75-koepel van saillant I op de boerderijen Mohring en Nanet. Einde van het vijandelijke vuur. 2 gewonden aan de luchttoren: soldaat Bourdouxhe, gewond aan het linkerbeen en brigadier Deprez die zal sterven aan een 20 mm anti-tankkogel in de nieren. Hij zal het vierde slachtoffer van het fort Barchon zijn. |
| 09:40 | Nieuw bombardement door vliegtuigen. |
| 10:14 | De 75-koepel van saillant III neutraliseert een mortiersectie geïnstalleerd op het kruispunt Maréchal. |
| 10:15 | Vuur van de rechter 75-koepel op Riemst. |
| 11:15 | Vuur van de laatste 105 granaten op een vijandelijke batterij geïnstalleerd in de steenkoolmijn van Trembleur. Deze batterij wordt vernietigd. |
| 11:45 | Negende bombardement door vliegtuigen. Het bombardement zet zich voort met hetzelfde geweld. De verdedigers van het fort schatten dat ongeveer 4.000 granaten op het fort zijn gevallen sinds het aanbreken van de dag. |
| 12:15 | Parlementairen stellen zich voor aan het fort. Commandant Pourbaix, vergezeld door Luitenant Jungling, ontvangt hen. De Duitsers vragen om met de majoor of de kolonel van het fort te spreken. Na opheldering volgt hier integraal het verslag van dit onderhoud. Duitse parlementairen: "Wij zijn parlementairen die officieel door de divisiegeneraal zijn aangewezen om u de overgave van uw fort te komen vragen. Wij zijn belast u te zeggen dat de Duitse troepen voor het fort vol bewondering zijn voor uw moed en uw volharding tijdens de afgelopen 7 dagen van het beleg. Mijn generaal verzekert dat de garnizoen van het fort de krijgshonetten zal ontvangen en dat de officieren hun degen kunnen behouden, en dat geen officier van het fort zal worden gefusilleerd. Wij hebben rond dit fort aanzienlijke hoeveelheden artillerie en vernietigingsmiddelen samengebracht zodat elk verzet van uw kant voortaan onmogelijk en nutteloos is. U moet erop rekenen dat u van nu af aan voortdurend zult worden gebombardeerd met granaten en bommen van alle kalibers. Onze grote artilleriestukken hebben tot nu toe alleen hun schoten gericht. Zodra zij overgaan tot vernietiging, zal uw situatie snel onhoudbaar worden". Commandant Pourbaix: "Ik geef het fort niet over". Duitse parlementairen: "Beseft u goed dat uw situatie hopeloos is. Ik vraag u zich enkele ogenblikken in uw fort terug te trekken en het advies van al uw officieren in te winnen". Commandant Pourbaix: "Ik geef het fort niet over. Wij zullen ons verdedigen tot het uiterste van onze krachten". De parlementairen gaan weg en de twee officieren keren terug in het fort. De Raad van Verdediging wordt samengeroepen. Hij bestaat uit commandant Pourbaix, luitenant Jungling, luitenant arts Dessart en luitenant Mans (de jongste officier). De commandant deelt zijn mannen het antwoord mee dat hij de Duitsers heeft gegeven. Het moreel van de mannen van het fort Barchon is goed. |
| 13:15 | Het bombardement is hevig hernomen met granaten van alle grote kalibers. |
| 13:45 | Ten gevolge van het bombardement is de 75-koepel van saillant III buiten dienst. |
| 14:15 | Het bombardement houdt niet op. |
| 14:30 | Het bombardement neemt in intensiteit af. De gepantserde waarnemingspost meldt dat er Duitsers op de glacis en in de omliggende velden zijn. Vuur van de laatste 75-koepel van saillant I met kartetsen. De mitrailleur/granaatwerper-koepel vervult zijn spertaak, maar deze koepel draait zeer langzaam (45 minuten voor een volledige omwenteling). In de 75-koepel van saillant I wordt soldaat Lizin aan het voorhoofd gewond door een staalsplinter. |
| 17:00 | Deze twee organen, die voor de nabijverdediging overblijven, zijn nog steeds actief. Er blijft evenwel een gat in het verdedigingssysteem tussen het spoorveld en saillant III. Precies op deze plaats is de contrescarpmuur op 14 mei opengereten. Dit is het zwakke punt van de verdediging. |
| 17:15 | De opmars van de Duitse infanterie is gestopt. |
| 17:20 | De commandant vraagt de hulp van de forten Pontisse en Aubin-Neufchâteau. Geen antwoord op zijn oproep. Er volgt een bombardement met brisantgranaten op de 75-koepel van saillant I en op de mitrailleur/granaatwerper-koepel. Deze twee koepels moeten worden ontruimd. Het fort heeft dus geen andere verdedigingsmiddelen meer dan de mitrailleurs van de grachten. De kazematten van de grachten ondergaan een aanval met vlammenwerpers die een brandende vloeistof in de schietgaten spuiten. Kleine brisantgranatengeschutten schieten eveneens vanuit het glacis van saillant III in de schietgaten. Soldaat Lemoine wordt in het gezicht gewond door een kogel die door een schietgat van de hoofdkazemat is binnengedrongen. |
| 18:00 | De Duitsers hebben voet aan wal gekregen op de centrale massief van het fort en een Duitse infanterist heeft er een hakenkruisvlag geplant. De Raad van Verdediging komt samen en beslist het fort over te geven. Wanneer alle vernielingen zijn uitgevoerd, verlaten de dappere verdedigers van het fort Barchon na 9 dagen beleg via de luchttoren. De mannen worden in rijen van 3 geplaatst op de militaire weg langs de glacis waar mitrailleurs op hen gericht staan. Daar zullen ze kunnen zien dat zowel het fort als de omgeving vol Duitsers zitten. Ongeveer 1.500 man hebben deelgenomen aan de laatste aanval. Het is op dit moment dat kolonel Von Mayer aan commandant Pourbaix zijn sabel zal teruggeven om de dapperheid van de verdedigers van het fort te eren. Meer dan 50.000 patronen en 11.000 granaten zullen door de Belgen zijn afgevuurd. Vier van deze dapperen zullen hun leven hebben gelaten en 22 gewonden zullen worden geëvacueerd. Voor allen zou een nieuw hoofdstuk beginnen. Het zal 5 jaar duren, het is de gevangenschap in deportatie. De Duitse troepen die het fort Barchon en het fort Evegnée hebben aangevallen werden bevolen door kolonel Von Mayer. Het was het 344e Infanterieregiment. Majoor Mokel bekommerde zich om het beleg van Barchon. |
| Op 20 november 1946 stelt generaal-majoor Bouloffe, Voorzitter van de Fortencommissie, voor het fort Barchon in dagorder te vermelden om de volgende reden: "Onder de energieke en vastberaden leiding van zijn commandant kapitein-commandant Pourbaix heeft het fort Barchon de vijand voortdurend een heroïsch verzet geboden. Ondanks een artilleriebombardement van meerdere dagen en negen bombardementen door duikvliegtuigen heeft zijn personeel met een bewonderenswaardige strijdlust verscheidene vijandelijke aanvallen afgeslagen. Het is op 18 mei bezweken na een woeste bestorming van de vijand die erin geslaagd was de handelingsmiddelen van het fort en zijn personeel volledig te vernietigen". | |
| Saturday 18 May 1940 | |
| 06:10 | From dawn, the fort is bombarded by shells of all calibers, the largest being 305 or 350. But the weapons with high-explosive shells, placed in the trenches and shelters dug by the Belgian infantry, had decisive results in the destruction of the firing organs. Corporal Raemaekers is wounded in the face and will resume his observation post after being treated at the infirmary. |
| 06:15 | Fire from the 75 mm cupola on the Nanet farm. |
| 06:30 | A large high-explosive shell hits the right 105 mm cupola. This cupola is destroyed and 4 wounded are reported: Sergeant Mertens, wounded in the arm, Private Grandry, wounded in 3 places, Private Lemmens, wounded in the face and Private Mellemans, wounded in the legs. |
| 07:15 | Lieutenant Jungling takes up position at the armored observation post from where he will direct the fire of the remaining cupolas. |
| 07:30 | Destruction of an enemy battery installed on the football field of Housse by the 75 mm cupola of salient III commanded by First Sergeant Danthine. |
| 09:00 | Enemy fire with high-explosive shells and anti-tank bullets has resumed against the embrasures of the air tower. |
| 09:10 | Fire from the 75 mm cupola of salient I on the Mohring and Nanet farms. End of enemy fire. 2 wounded at the air tower: Private Bourdouxhe, wounded in the left leg and Corporal Deprez who will die from a 20 mm anti-tank bullet in the kidneys. He will be the fourth victim of Fort Barchon. |
| 09:40 | New bombardment by aircraft. |
| 10:14 | The 75 mm cupola of salient III neutralizes a mortar section installed at the Maréchal crossroads. |
| 10:15 | Fire from the right 75 mm cupola on Riemst. |
| 11:15 | Fire of the last 105 mm shells on an enemy battery installed at the coal mine of Trembleur. This battery is destroyed. |
| 11:45 | Ninth bombardment by aircraft. The bombardment continues with the same violence. The defenders of the fort estimate that about 4,000 shells have fallen on the fort since dawn. |
| 12:15 | Parliamentarians present themselves at the fort. Commander Pourbaix, accompanied by Lieutenant Jungling, receives them. The Germans ask to speak to the major or the colonel of the fort. After clarification, here is the full account of this interview. German parliamentarians: "We are parliamentarians officially designated by the Division General to come and ask for the surrender of your fort. We are instructed to tell you that the German troops in front of the fort are full of admiration for your courage and your tenacity during the past 7 days of the siege. My general affirms that the garrison of the fort will receive the honors of war and that the officers will be able to keep their sword, and that no officer of the fort will be shot. We have gathered around this fort considerable quantities of artillery and means of destruction such that any resistance on your part is now impossible and useless. You must expect to be bombarded henceforth with shells and bombs of all calibers in a continuous manner. Our large artillery pieces have so far only been adjusting their fire. As soon as they move to destruction, your situation will quickly become untenable". Commander Pourbaix: "I do not surrender the fort". German parliamentarians: "Consider your desperate situation. I ask you to withdraw for a few moments into your fort and to take the advice of all your officers". Commander Pourbaix: "I do not surrender the fort. We will defend ourselves to the extreme limit of our forces". The parliamentarians leave and the two officers return to the fort. The Defense Council is convened. It consists of Commander Pourbaix, Lieutenant Jungling, Lieutenant Doctor Dessart and Lieutenant Mans (the youngest officer). The commander communicates to his men the answer he gave to the Germans. The morale of the men of Fort Barchon is good. |
| 13:15 | The bombardment has resumed violently with shells of all large calibers. |
| 13:45 | Following the bombardment, the 75 mm cupola of salient III is out of service. |
| 14:15 | The bombardment does not stop. |
| 14:30 | The bombardment decreases in intensity. The armored observation post reports that there are Germans on the glacis and in the surrounding fields. Fire from the last 75 mm cupola of salient I with canister shot. The machine gun/grenade launcher cupola carries out its barrage mission, but this cupola turns very slowly (45 minutes for a complete turn). In the 75 mm cupola of salient I, Private Lizin is wounded on the forehead by a steel fragment. |
| 17:00 | These two organs, remaining for close defense, are still active. Nevertheless, a gap remains in the defense system between the rail field and salient III. It is precisely at this location that the counterscarp wall was blown open on 14 May. This is the weak point of the defense. |
| 17:15 | The advance of the German infantry has ceased. |
| 17:20 | The commander calls for help from the forts of Pontisse and Aubin-Neufchâteau. No answer given to his call. A bombardment with high-explosive shells on the 75 mm cupola of salient I and on the machine gun/grenade launcher cupola occurs. These two cupolas must be evacuated. The fort therefore has no other defenses than the machine guns of the ditches. The casemates of the ditches undergo a flamethrower attack that projects burning liquid into the embrasures. Small high-explosive shell guns also fire into the embrasures from the glacis of salient III. Private Lemoine is wounded in the face by a bullet entering through an embrasure of the head casemate. |
| 18:00 | The Germans have gained a foothold on the central massif of the fort and a German infantryman has planted a swastika flag there. The Defense Council meets and decides to surrender the fort. When all destructions are carried out, the valiant defenders of Fort Barchon exit through the air tower after 9 days of siege. The men are placed in rows of 3 on the military road along the glacis where machine guns were aimed at them. It is there that they will see that both the fort and the surroundings are full of Germans. About 1,500 men participated in the final attack. It is at this moment that Colonel Von Mayer will return his saber to Commander Pourbaix in order to honor the bravery of the fort's defenders. More than 50,000 cartridges and 11,000 shells will have been fired by the Belgians. Four of these brave men will have lost their lives and 22 wounded will be evacuated. For all, a new episode was about to begin. It will last 5 years, it is captivity in deportation. The German troops that attacked Fort Barchon and Fort Evegnée were commanded by Colonel Von Mayer. It was the 344th Infantry Regiment. Major Mokel was in charge of the siege of Barchon. |
| On 20 November 1946, Major-General Bouloffe, President of the Forts Commission, proposes that Fort Barchon be mentioned in the order of the day for the following reason: "Under the energetic and determined leadership of its commander Captain-Commander Pourbaix, Fort Barchon opposed the enemy with heroic resistance at all times. Despite an artillery bombardment of several days and nine dive-bombing attacks, its personnel with admirable combativeness repelled several enemy attacks. It succumbed on 18 May after a furious assault by the enemy who had managed to completely annihilate the means of action of the fort and its personnel". | |
| Sobota 18. května 1940 | |
| 06:10 | Hned za úsvitu je pevnost bombardována granáty všech ráží, největší byly 305 nebo 350. Ale zbraně s průbojnými granáty, umístěné v zákopech a úkrytech vyhloubených belgickou pěchotou, měly rozhodující výsledky při ničení palebných orgánů. Brigadýr Raemaekers je zraněn do obličeje a obnoví své pozorovatelské stanoviště po ošetření v ošetřovně. |
| 06:15 | Palba 75mm kopule na statek Nanet. |
| 06:30 | Velký průbojný granát zasáhl pravou 105mm kopuli. Tato kopule je zničena a jsou hlášeni 4 zranění: četař Mertens, zraněn do paže, vojín Grandry, zraněn na 3 místech, vojín Lemmens, zraněn do obličeje a vojín Mellemans, zraněn do nohou. |
| 07:15 | Poručík Jungling se instaluje do pancéřovaného pozorovatelského stanoviště, odkud bude řídit palbu zbývajících kopulí. |
| 07:30 | Zničení nepřátelské baterie umístěné na fotbalovém hřišti v Housse 75mm kopulí salientu III pod velením prvního četaře Danthina. |
| 09:00 | Nepřátelská palba průbojnými granáty a protitankovými střelami byla obnovena proti střílnám vzdušné věže. |
| 09:10 | Palba 75mm kopule salientu I na statky Mohring a Nanet. Konec nepřátelské palby. 2 zranění u vzdušné věže: vojín Bourdouxhe, zraněn do levé nohy a brigadýr Deprez, který zemře na 20mm protitankový projektil v ledvinách. Bude čtvrtou obětí pevnosti Barchon. |
| 09:40 | Nové bombardování letadly. |
| 10:14 | 75mm kopule salientu III neutralizuje minometnou četu umístěnou na křižovatce Maréchal. |
| 10:15 | Palba pravé 75mm kopule na Riemst. |
| 11:15 | Palba posledních 105mm granátů na nepřátelskou baterii umístěnou v uhelném dole v Trembleur. Tato baterie je zničena. |
| 11:45 | Deváté bombardování letadly. Bombardování pokračuje se stejnou prudkostí. Obránci pevnosti odhadují, že od úsvitu na pevnost dopadlo asi 4 000 granátů. |
| 12:15 | U pevnosti se představují parlamentáři. Velitel Pourbaix, doprovázen poručíkem Junglingem, je přijímá. Němci žádají o rozhovor s majorem nebo plukovníkem pevnosti. Po vyjasnění je zde celý přepis této schůzky. Němečtí parlamentáři: "Jsme parlamentáři oficiálně určení divizním generálem, abychom přišli požádat o kapitulaci vaší pevnosti. Jsme pověřeni vám sdělit, že německé jednotky před pevností jsou naplněny obdivem k vaší odvaze a vytrvalosti během uplynulých 7 dní obléhání. Můj generál ujišťuje, že posádka pevnosti obdrží válečné pocty a že důstojníci si budou moci ponechat svůj meč, a že žádný důstojník pevnosti nebude zastřelen. Shromáždili jsme kolem této pevnosti značné množství dělostřelectva a ničivých prostředků, takže jakýkoli odpor z vaší strany je nyní nemožný a zbytečný. Musíte očekávat, že od nynějška budete neustále bombardováni granáty a bombami všech ráží. Naše velká dělostřelecká děla dosud pouze nastavovala svou palbu. Jakmile přejdou k ničení, vaše situace se rychle stane neudržitelnou". Velitel Pourbaix: "Pevnost nevydám". Němečtí parlamentáři: "Uvědomte si dobře svou beznadějnou situaci. Žádám vás, abyste se na chvíli stáhli do své pevnosti a vyslechli názor všech svých důstojníků". Velitel Pourbaix: "Pevnost nevydám. Budeme se bránit až do krajních mezí našich sil". Parlamentáři odcházejí a oba důstojníci se vracejí do pevnosti. Rada obrany je svolána. Skládá se z velitele Pourbaixe, poručíka Junglinga, poručíka lékaře Dessarta a poručíka Manse (nejmladší důstojník). Velitel sděluje svým mužům odpověď, kterou dal Němcům. Morálka mužů pevnosti Barchon je dobrá. |
| 13:15 | Bombardování bylo prudce obnoveno granáty všech velkých ráží. |
| 13:45 | V důsledku bombardování je 75mm kopule salientu III mimo provoz. |
| 14:15 | Bombardování nepřestává. |
| 14:30 | Bombardování se snižuje v intenzitě. Pancéřované pozorovatelské stanoviště hlásí, že jsou Němci na glacis a v okolních polích. Palba poslední 75mm kopule salientu I kartáči. Kopule kulometů/vrhaců granátů plní svou zábranovou úlohu, ale tato kopule se otáčí velmi pomalu (45 minut na celou otáčku). V 75mm kopuli salientu I je vojín Lizin zraněn na čele ocelovým střepem. |
| 17:00 | Tyto dva orgány, zůstávající pro blízkou obranu, jsou stále aktivní. Přesto zůstává v obranném systému mezera mezi kolejovým polem a salientem III. Právě na tomto místě byla 14. května roztržena kontreskarpová zeď. To je slabý bod obrany. |
| 17:15 | Postup německé pěchoty ustal. |
| 17:20 | Velitel žádá o pomoc pevnosti Pontisse a Aubin-Neufchâteau. Na jeho volání není odpovědi. Dochází k bombardování průbojnými granáty na 75mm kopuli salientu I a na kopuli kulometů/vrhaců granátů. Tyto dvě kopule musí být evakuovány. Pevnost tedy nemá jinou obranu než kulomety příkopů. Kasematy příkopů podstupují útok plamenometem, který chrlí hořící kapalinu do střílen. Malá děla s průbojnými granáty také střílejí do střílen z glacis salientu III. Vojín Lemoine je zraněn do obličeje kulkou, která vstoupila střílnou hlavní kasematy. |
| 18:00 | Němci se usadili na centrálním masivu pevnosti a německý pěšák tam vztyčil vlajku s hákovým křížem. Rada obrany se sejde a rozhodne se pevnost vydat. Když jsou všechny destrukce provedeny, stateční obránci pevnosti Barchon vycházejí po 9 dnech obléhání vzdušnou věží. Muži jsou postaveni do řad po 3 na vojenské cestě podél glacis, kde na ně byly namířeny kulomety. Tam uvidí, že jak pevnost, tak okolí jsou plné Němců. Asi 1 500 mužů se zúčastnilo závěrečného útoku. V tomto okamžiku plukovník Von Mayer vrátí veliteli Pourbaixovi jeho šavli, aby ocenil statečnost obránců pevnosti. Více než 50 000 nábojů a 11 000 granátů bylo vypáleno Belgičany. Čtyři z těchto statečných položili své životy a 22 zraněných bude evakuováno. Pro všechny měla začít nová kapitola. Bude trvat 5 let, je to zajetí v deportaci. Německé jednotky, které zaútočily na pevnost Barchon a pevnost Evegnée, velel plukovník Von Mayer. Byl to 344. pěší pluk. O obléhání Barchonu se staral major Mokel. |
| Dne 20. listopadu 1946 navrhuje generálmajor Bouloffe, předseda Komise pro pevnosti, aby pevnost Barchon byla citována v denním rozkazu z následujícího důvodu: "Pod energickým a rozhodným vedením svého velitele kapitána-velitele Pourbaixe kladla pevnost Barchon nepříteli neustále hrdinský odpor. Navzdory několika dennímu dělostřeleckému bombardování a devíti bombardováním střemhlavými letadly její personál s obdivuhodnou bojovností odrazil několik nepřátelských útoků. Podlehla 18. května po zuřivém útoku nepřítele, kterému se podařilo zcela zničit prostředky k činnosti pevnosti a jejího personálu". | |